Słownik pojęć

Czy wiesz, że aż 96% mikro firm zapewnia 75% wszystkich wpływów z podatków i wytwarza 51% zysku gospodarki kraju?

A tylko niewielkiej liczbie udaje się utrzymać na rynku dłużej niż rok bez dostatecznej wiedzy i znajomości przepisów.

A czy wiesz, że...

Ty też możesz coś zrobić, abyśmy mogli dalej działać i skutecznie Cię wspierać?

KRS 0000318482

Przejdź do Twój e-PIT
  S

Sprzedaż w postępowaniu egzekucyjnym

Sprzedaż w języku potocznym oznacza przekazanie (przeniesienie, wydanie) czegoś przez sprzedawcę na własność kupującemu za określoną cenę.  Należy jednak zaznaczyć, że sprzedaż to przede wszystkim czynność prawna która polega na przeniesieniu prawa własności rzeczy (ruchomości lub nieruchomości) na nabywcę przez sprzedawcę.
 

Sprzedaż jest rodzajem umowy nazwanej, przewidzianej przez ustawę z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny. Przepisy odrębne mogą przewidywać także inne - szczególne formy sprzedaży, oparte na konstrukcji wprowadzonej przez Kodeks cywilny. Pierwszym przykładem takiej szczególnej formy został  zawarty  w  ustawie z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Ustawa p.e.a), w której określono sposób postępowania wierzycieli w przypadkach uchylania się zobowiązanych (dłużników) od ciążących na nich obowiązków takich jak:

  • Podatki, opłaty i inne należności, o których mowa w przepisach działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja Podatkowa;
  • Nieopodatkowane należności budżetowe, do których stosuje się przepisy ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych;
  • Należności z tytułów przychodów z prywatyzacji;
  • Grzywny i kary pieniężne wymierzane przez organu administracji publicznej;
  • Należności przypadające od jednostek budżetowych, wynikające z zastosowania wzajemnego potrącenia zobowiązań podatkowych z zobowiązaniami tych jednostek;
  • Należności pieniężne przekazane do egzekucji administracyjnej;
  • Wpłaty na rzecz funduszy celowych utworzonych na podstawie odrębnych przepisów;
  • Należności pieniężne z tytułu składek do Funduszu Żeglugi Śródlądowej oraz składek specjalnych do Funduszu Rezerwowego;
  • Należności pieniężne przekazane do egzekucji administracji na podstawie ratyfikowanych umów międzynarodowych, których stroną jest Rzeczpospolita Polska;
  • Obowiązki z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy oraz wypłaty należnego wynagrodzenia za pracę, a także innego świadczenia przysługującego pracownikowi, nakładane w drodze decyzji organów Państwowej Inspekcji Pracy;
  • Obowiązki z zakresu ochrony danych osobowych, nakładane w drodze decyzji Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych.

Jednym ze sposób na wyegzekwowanie należnych wierzycielowi środków jest sprzedaż majątku dłużnika. Wymaga to jednak przeprowadzenia odpowiedniego postępowania, a nade wszystko dokonania zajęcia poszczególnych składników majątku dłużnika. Zgodnie z art. 104 §1 Ustawy p.e.a., sprzedaż zajętych ruchomości nie może nastąpić wcześniej niż siódmego dnia od daty zajęcia. Termin ten ma umożliwić zobowiązanemu wykonanie zobowiązania, zanim dojdzie do sprzedaży zajętej ruchomości.

Jego naruszenie może być podstawą skargi na czynności organu egzekucyjnego, jednak nie powoduje to nieważności sprzedaży z mocy prawa, a jedynie odpowiedzialność odszkodowawczą organu egzekucyjnego.

Wyjątki od wspomnianego wyżej terminu określa §2 tego samego artykułu, który stanowi, że sprzedaż zajętych ruchomości może nastąpić bezpośrednio po zajęciu, jeżeli:

  • Ruchomości ulegają łatwo zepsuciu albo sprawowanie nad nim dozoru lub ich przechowywanie powodowałoby koszty niewspółmierne do ich wartości;
  • Zajęto inwentarz żywy, a zobowiązany odmówił zgody na przyjęcie go pod dozór;
  • Egzekucja dotyczy zobowiązania, na którego pokrycie organ egzekucyjny przyjął od zobowiązanego, będącego rolnikiem, przelew jego należności za przyszłe dostawy towarowe, a dostawy te z winy zobowiązanego w terminie nie zostały wykonane.

Tryb sprzedaży zajętych ruchomości określa art. 105 §1 Ustawy p.e.a., który wskazuje dopuszczalne sposoby sprzedaży rzeczy w postępowaniu egzekucyjnym:  

  • licytacja publiczna;
  • Sprzedaż po cenie oszacowania podmiotom prowadzącym działalność handlową;
  • Przekazanie ich do sprzedaży podmiotom prowadzącym sprzedaż komisową tego rodzaju ruchomości;
  •  przetarg ofert;
  • Sprzedaż z wolnej ręki.

Ustawodawca nie określił, która z form sprzedaży posiada pierwszeństwo, należy zatem przyjąć, że kwestia ta pozostaje w uznaniu organu egzekucyjnego. 

Drugi rodzaj postępowania mający za przedmiot sprzedaż w postępowaniu egzekucyjnym uregulowany jest w Ustawie z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (k.p.c.)., W tym przypadku \ sprzedaż ruchomości może mieć charakter nielicytacyjny oraz licytacyjny.

Zgodnie z art. 864 §1 k.p.c. sprzedaż zajętych ruchomości z tzw. „wolnej ręki” nie może nastąpić wcześniej niż po upływie dwóch tygodni od dnia uprawomocnienia się zajęcia.   Jeśli ruchomości łatwo ulegają zepsuciu albo sprawowanie nad nimi dozoru lub ich przechowywanie spowodowuje nadmierne koszty oraz gdy zajęto inwentarz żywy i dłużnik odmówił przyjęcia go pod dozór, wówczas ruchomości te mogą zostać sprzedane bezpośrednio po dokonaniu ich zajęcia.

Organem egzekucyjnym w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym na podstawie przepisów k.p.c jest komornik sądowy. Może on sprzedać ruchomość z wolnej ręki tylko w przypadku, gdy dłużnik wyraził na to zgodę i określił minimalną cenę zbycia. Sprzedaż następuje, jeżeli jeden z wierzycieli prowadzących egzekucję nie sprzeciwił się jej w terminie tygodnia, a w przypadku ruchomości wymienionych w art. 864 §2 – trzech dni, od dnia zawiadomienia go przez komornika o zamiarze jej przeprowadzenia i minimalnej cenie zbycia określonej przez dłużnika.

Kodeks postępowania cywilnego odmiennie reguluje sytuację ruchomości nieużywanych. Zgodnie z art. 865 §1 zajęte ruchomości nieużywane, stanowiące przedmiot obrotu handlowego, komornik na wniosek strony może sprzedać przedsiębiorcy prowadzącemu obrót takimi ruchomościami po cenach hurtowych, a gdy takie ceny nie zostaną udokumentowane, po cenach 25% niższych od wartości szacowanej

Zajęte ruchomości, niesprzedane według ww. procedur, komornik sprzedaje w drodze licytacji publicznej.

 

Podstawa prawna:

  1. Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1427 ze zm.).,
  2. Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1575 ze zm.),
  3. Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1740 ze zm.).

Zobacz także: 


Sprawdź nasz poradnik

Rodzaje Umów sprzedaży

Wraz z wejściem w życie ustawy z dnia 30 maja 2014 r. o prawach konsumenta do systemu prawa wprowadzono między innymi ustawowe definicje szczególnych sposobów zawierania umów z udziałem konsumentów, w tym:

  • umowy zawieranej poza lokalem przedsiębiorstwa;
  • umowy zawieranej na odległość.

Od momentu obowiązywania wskazana ustawa była wielokrotnie zmieniana, przede wszystkim w związku z wdrożeniem regulacji prawa Unii Europejskiej odnoszących się do handlu elektronicznego, treści cyfrowych oraz transparentności rynku konsumenckiego (w szczególności pakietu Omnibus oraz dyrektyw dotyczących towarów, usług i treści cyfrowych). Zmiany te w istotny sposób rozszerzyły zakres obowiązków przedsiębiorców oraz zwiększyły poziom ochrony osób dokonujących zakupów konsumenckich.

Kolejne nowelizacje wprowadziły między innymi szczegółowe regulacje dotyczące:

  • prezentowania informacji o obniżkach cen poprzez obowiązek wskazania najniższej ceny obowiązującej w okresie 30 dni poprzedzających wprowadzenie promocji,
  • weryfikowania oraz publikowania opinii konsumentów o produktach lub usługach,
  • odpowiedzialności przedsiębiorcy za zgodność towaru z umową w relacjach konsumenckich, która zastąpiła wcześniejszy model rękojmi stosowany w obrocie B2C,
  • zasad dostarczania i aktualizowania treści cyfrowych oraz usług cyfrowych,
  • rozbudowanych obowiązków informacyjnych realizowanych przed zawarciem umowy oraz w trakcie jej wykonywania.

Obowiązki sprzedającego

Obowiązujące przepisy nakładają na sprzedawców oraz usługodawców szeroki katalog obowiązków informacyjnych realizowanych zarówno przed zawarciem umowy, w chwili jej zawierania, jak również podczas wykonywania zobowiązania. Obejmują one między innymi konieczność przekazania jasnych informacji dotyczących prawa odstąpienia od umowy, procedury reklamacyjnej, zasad korzystania z treści cyfrowych, ich funkcjonalności oraz interoperacyjności. Naruszenie tych obowiązków może prowadzić do wydłużenia terminu na odstąpienie od umowy, odpowiedzialności cywilnej przedsiębiorcy, a także zastosowania sankcji administracyjnych przez właściwe organy ochrony konsumentów.

Aktualny model ochrony konsumenckiej opiera się na założeniu, że konsument nie działa jako profesjonalny uczestnik obrotu gospodarczego. Intencją ustawodawcy, konsekwentnie realizowaną również w ostatnich zmianach legislacyjnych, pozostaje ograniczenie przewagi kontraktowej przedsiębiorcy oraz zapewnienie rzeczywistej równowagi stron stosunku prawnego.

Zgodnie z art. 22¹ ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (dalej: „k.c.”), konsumentem jest osoba fizyczna dokonująca z przedsiębiorcą czynności prawnej niezwiązanej bezpośrednio z jej działalnością gospodarczą albo zawodową. Jednocześnie od 1 stycznia 2021 r. część uprawnień konsumenckich została rozszerzona również na osoby fizyczne prowadzące jednoosobową działalność gospodarczą, jeżeli zawierana umowa nie ma dla nich charakteru zawodowego (tzw. przedsiębiorca korzystający z ochrony konsumenckiej). W praktyce wymaga to każdorazowej oceny zakresu działalności ujawnionej w CEIDG oraz związku danej czynności z profilem zawodowym przedsiębiorcy.

Osoba prowadząca działalność gospodarczą nie korzysta z ochrony konsumenckiej w sytuacji, gdy zawierana czynność pozostaje w bezpośrednim związku z wykonywaną działalnością zawodową. W takim przypadku stosunek prawny ma charakter profesjonalny (B2B), a szczególne mechanizmy ochronne przewidziane dla konsumentów co do zasady nie znajdują zastosowania.


Pobierz poradnik