Słownik pojęć


  R

Rozpiętość kierowania

Rozpiętość kierowania jest jedną z przesłanek dla budowy struktury organizacyjnej, księgi służb, jak i systemu nadzoru oraz zarządzania procesowego, czy w ogóle dla każdej z regulacji w przedsiębiorstwie form i metod sprawowania zarządu. Decyduje także o zakresach obowiązków, nadzoru i odpowiedzialności, członków zarządu, czy też kadry kierowniczej. Przekłada się na osobistą odpowiedzialność cywilno – majątkową i zakres ryzyk, bądź wobec odpowiedzialności za osoby którymi się ktoś posługuje, bądź za błąd w wyborze (art. 429 k.c.). Trzeba pamiętać, że kierowanie danym zakresem spraw, projektem, zadaniem to kierowanie ludźmi, a kierowanie czy też nawet tylko nadzór nad pracownikami samodzielnymi, bądź samodzielnie wykonującymi przypisane, zlecone zadania, to właśnie odpowiedzialność za osoby, którymi ktoś się posługuje, bądź z tytułu błędu w wyborze lub nadzorze. W tym zakresie ważnymi pojęciami są:

  • struktura organizacyjna - całość funkcji i relacji formalnie określających misje, jakie każda jednostka organizacyjna ma do spełnienia oraz sposoby współpracy między tymi jednostkami; Struktury organizacyjne ze względu na rozpiętość kierowania dzielą się na płaskie, wówczas rozpiętość kierowania jest duża i smukłe, wówczas rozpiętość kierowania jest mała. W zależności od przyjętego typu, można wyróżnić struktury mechanistyczne, charakteryzujące się małą elastycznością oraz elastyczne struktury organiczne, które łatwo ulegają transformacji pod wpływem zmieniającego się otoczenia organizacji. Do dziś w ramach metod rozplanowania procesowego mówi się o instytucjonalnych, statycznych i funkcjonalnych, dynamicznych (dostępnych) strukturach.
  • Formy zarządu i zarządzania - zarząd jest to jednostka organizacyjna, która kieruje działalnością innych podporządkowanych jej organizacji lub jednostek organizacyjnych. Innymi słowy jest to zespół ludzi, który jest uprawniony do kierowania działalnością danej jednostki np. zarząd spółki z o.o., czy akcyjnej. Natomiast formy zarządzania są to procedury służące realizacji, bądź doskonaleniu określonego obszaru czy procesu zarządzania, jak również środki wspomagające zakończenie tego procesu.