Porady eksperta

Uprawnienia kupującego w związku z wadami rzeczy.

Zgodnie z obowiązującymi przepisami kupujący może dochodzić swoich praw z tytułu zakupy produktu wadliwego / uległego zniszczeniu z tytułu różnych podstaw prawnych.
Pierwszą z nich jest regulamin sprzedaży, który kupujący najczęściej akceptuje w chwili zawarcia umowy sprzedaży.

Drugą jest gwarancja udzielona przez producenta, którą sprzedawca (jeżeli przedmiot objęty jest gwarancją) powinien wydać w chwili zawarcia umowy sprzedaży.

Należy jednak pamiętać, że postanowienia regulaminu sprzedaży a nie gwarancji nie mogą naruszać praw kupującego nadanych mu na mocy przepisów ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 roku kodeks cywilny (dalej jako: „k.c.”, „kodeks cywilny”).

Zgodnie z brzmieniem kodeksu cywilnego, kupujący może dochodzić swoich praw na podstawie rękojmi (odpowiedzialność sprzedawcy względem kupującego za wady rzeczy), która została uregulowana w art. 5561 k.c..

Uprawnienia z tytułu rękojmi polega na tym, że kupujący może dochodzić:

  • obniżenia ceny – w proporcji takiej w jakiej wartość rzeczy wadliwej pozostaje w stosunku do wartości rzeczy wadliwej;
  • odstąpienia od umowy – skutkujące obowiązkiem zwrotu wzajemnie spełnionych świadczeń – uprawnienie to przysługuje jedynie w sytuacji w której wada rzeczy jest istotna, tj. uniemożliwiająca korzystanie z niej w sposób zgodny z jej przeznaczeniem i właściwościami;
  • naprawy uszkodzonej rzeczy;
  • wymiany rzeczy na rzecz wolną od wad;

w sytuacji gdy wada fizyczna zakupionej rzeczy polega na niezgodności rzeczy sprzedanej z umową.

Za rzecz niezgodną z umową sprzedaży uznaje się w szczególności sytuację w której:

  • rzecz sprzedana nie ma właściwości, które rzecz tego rodzaju powinna mieć ze względu na cel w umowie oznaczony albo wynikający z okoliczności lub przeznaczenia;
  • rzecz sprzedana nie ma właściwości, o których istnieniu sprzedawca zapewnił kupującego, w tym przedstawiając próbkę lub wzór;
  • rzecz sprzedana nie nadaje się do celu, o którym kupujący poinformował sprzedawcę przy zawarciu umowy, a sprzedawca nie zgłosił zastrzeżenia co do takiego jej przeznaczenia;
  • rzecz sprzedana została kupującemu wydana w stanie niezupełnym.

Należy wskazać, że w chwili wydania rzeczy na kupującego przechodzą wszystkie prawa przekazanie prawa własności, a zatem przechodzi ryzyko utraty i uszkodzenia rzeczy. Kupujący kupujący produkt, ma więc obowiązek „zbadania” zakupionego przez siebie towaru, a jeżeli kupujący towaru nie „zbadał” bądź nie zawiadomił niezwłocznie (w jak najkrótszym możliwym terminie po wykryciu wady) sprzedawcy o dostrzeżonej wadzie, bądź po jej wykryciu to nie przysługują mu uprawnienia z tytułu gwarancji.

O wadzie kupujący powinien zawiadomić sprzedawcę najpóźniej w terminie miesiąca od wykrycia wady.

W tym miejscu należy wskazać, że to po stronie sprzedawcy stoi obowiązek wykazania, że rzecz sprzedana nie miała wady w chwili jej wydania, zgodnie bowiem z art. 5562 „Jeżeli kupującym jest konsument, a wada fizyczna została stwierdzona przed upływem roku od dnia wydania rzeczy sprzedanej, domniemywa się, że wada lub jej przyczyna istniała w chwili przejścia niebezpieczeństwa na kupującego.”

Reasumując, jeżeli od zakupy kanapy minęło mniej niż rok, sprzedawca musi wykazać, że wina leży po stronie kupującego i w zaistniałym stanie faktycznym, mebel rzeczywiście uległ uszkodzeniu poprzez jego złe użytkowanie.

Jeżeli sprzedawca odmawia wykonania ciążących na nim uprawnień z tytułu rękojmi, i tak jak w przedstawionym stanie faktycznym wskazuje, że rzecz uległa zniszczeniu z powodu złego użytkowania będzie musiał wykazać ten fakt w sądzie w trakcie postępowania.

Rekomendujemy przygotowanie oficjalnego pisma do sprzedawcy (wezwania), wskazując powyższe oraz wzywając do wykonania ciążących na nim obowiązków z tytułu rękojmi. W takim piśmie warto wskazać, że w przypadku nie wywiązania się sprzedawcy z jego obowiązków, postępowanie zostanie skierowane na drogę sądowa, a przesłane pismo (wezwanie) stanowi próbę polubownego rozwiązania sporu w rozumieniu art. 187 §1 pkt 3 k.p.c.

Z ostrożności w tym miejscu wskazujemy, że w niniejszym stanie faktycznym, po przedstawieniu nam lakonicznego opisu sytuacji przyjmujemy, że kupujący jest konsumentem.
Zgodnie z definicją wskazaną w art. 221 k.c. za konsumenta uważa się osobę fizyczną dokonującą z przedsiębiorcą czynności prawnej niezwiązanej bezpośrednio z jej działalnością gospodarczą lub zawodową.

Jeżeli przedmiot działalności prowadzony przez kupującego nie jest ściśle związany z działalnością sprzedawcy, a umowa sprzedaży nie została zawarta bezpośrednio w związku z działalnością zawodową kupującego powinien on być traktowany jako konsument (a nie przedsiębiorca).

W naszej ocenie kupujący w przedstawionym stanie faktycznym powinien więc być traktowany jako konsument, i tym samym posiada on prawo do żądania wymiany rzeczy na nową pozbawioną wad bądź obniżenia ceny, a w przypadku gdy sprzedawca nie wymieni rzecz na wolną od wad oraz nie usunie wady, ma prawo także do złożenia oświadczenia o obniżeniu ceny albo odstąpieniu od umowy. Wskazujemy jednak, że ostateczne ustalenie czy kupujący w omawianej sytuacji powinien być traktowany jako konsument czy przedsiębiorca określone może zostać po dokładnej analizie przedmiotu działalności kupującego i sprzedawcy.

Stan prawny na 27 października 2020 roku.

Podstawa prawna:

  1. Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 roku kodeks cywilny (Dz.U 2020.1740);
  2. Ustawa z dnia 26 czerwca 1964 roku kodeks postępowania cywilnego (Dz.U 2020.1575).

Umowa o dzieło - umowa zlecenie

Wielokrotnie spotykamy się z problematyką, jaką jest wybór właściwego rodzaju umowy. Najczęściej mylonymi i błędnie stosowanymi umowami są umowa o dzieło/umowa zlecenie. Zarówno umowa o dzieło, jak i umowa zlecenie są umowami cywilnoprawnymi, pełnią jednakże zdecydowanie inne funkcje i powodują różne skutki. Istotą zawarcia umowy o dzieło jest zobowiązanie się przyjmującego zamówienie do wykonania określonego, szczegółowo w umowie dzieła, zaś strony zmawiającej do zapłaty wynagrodzenia. Istotą umowy zlecenia jest wykonanie nie przez przyjmującego zlecenie określonej czynności prawnej lub faktycznej.


Pobierz poradnik

Pomogliśmy?

Teraz Ty możesz pomóc
Fundacji Akademia Liderów!

Jesteśmy fundacją non-profit, a mikroPorady.pl to nasz projekt, dzięki któremu wspieramy mikroprzedsiębiorczość w Polsce. 96% mikrofirm zapewnia 75% wszystkich wpływów z podatków i wytwarza 51% zysku gospodarki kraju. Jednak z powodu braku dostatecznej wiedzy, znajomości przepisów i kompetencji tylko niewielkiej liczbie udaje się utrzymać na rynku dłużej niż rok. Pomóż nam w finansowaniu edukacji mikroprzedsiębiorców, pisaniu poradników, umów, instrukcji, regulaminów i innych tekstów, z których również Ty korzystasz. Wystarczy nawet niewielka kwota.

Wybierz kwotę darowizny i przejdź do szybkiej, bezpiecznej płatności internetowej:

/ miesięcznie

  • Wybierz lub wpisz kwotę darowizny