Porady eksperta
Sprzedaż usług przez osoby wykonujące wolne zawody, a cashback przy zakupach w serwisie internetowym
Ten materiał powstał dzięki 1,5% podatku
Wpisz KRS 0000318482 w Deklaracji Podatkowej Twój e-PIT
Dziękujemy za wsparcie!
Użytkownik naszego serwisu prowadzi własny serwis internetowy, mający za przedmiot promocję i reklamę małych i średnich przedsiębiorców. Jego funkcjonowanie opiera się m.in. na dokonywaniu cashbacku (zwrotu klientowi części wydanej kwoty), będącego częścią należnej Użytkownikowi prowizji od korzystających z tej platformy przedsiębiorców, za pomoc w sprzedaży ich usług. Użytkownik zastanawia się czy w jego serwisie mogą zarejestrować się przedstawiciele wolnych zawodów i czy mogą w pełni korzystać z jego narzędzi – reklamy, promocji, marketingu i programu cashback.
Poniżej odpowiedź naszych ekspertów:
W pierwszej kolejności należy podkreślić, że zasada wolności gospodarczej jest wywodzona wprost z Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (art. 22). Zgodnie z jej treścią ograniczenie wolności działalności gospodarczej jest dopuszczalne tylko w drodze ustawy i tylko ze względu na ważny interes publiczny. Trzeba też dodać, że istnieją ustawy działowe, które regulują wykonywanie określonych zawodów, nie stanowiąc przy tym naruszenia wspomnianej zasady konstytucyjnej.
Użytkownik w swoim zapytaniu używa sformułowania „wolne zawody”, podając przy tym jako przykłady zawód lekarza, prawnika czy agenta ubezpieczeniowego. Należy mieć na względzie, że nie istnieje żaden „oficjalny” katalog wolnych zawodów. W tym aspekcie można posiłkować się dwoma aktami prawnymi.
Zgodnie z art. 88 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych, partnerami w spółce partnerskiej mogą być osoby uprawnione do wykonywania następujących zawodów: adwokat, aptekarz, architekt, fizjoterapeuta, inżynier budownictwa, biegły rewident, broker ubezpieczeniowy, diagnosta laboratoryjny, doradca podatkowy, makler papierów wartościowych, doradca inwestycyjny, księgowy, lekarz, lekarz dentysta, lekarz weterynarii, notariusz, pielęgniarka, położna, radca prawny, rzecznik patentowy, rzeczoznawca majątkowy tłumacz przysięgły. Przywołany katalog uzupełnia art. 4 ust. 1 pkt 11) ustawy z dnia z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne, o zawody takie jak tłumaczy, agent oferujący ubezpieczenia uzupełniające, broker reasekuracyjny, broker ubezpieczeniowy, doradca restrukturyzacyjny, agent firmy inwestycyjnej.
Wolne zawody co do zasady cechują się tym, że mają własne samorządy oraz szczegółowe zasady postępowania w zakresie norm etycznych i szczególne reguły wykonywania powierzonych im uprawnień. Przede wszystkim zasady wykonywania wolnych zawodów wynikają z ustaw (np. ustawa z dnia 15 lipca 2011 r. o zawodach pielęgniarki i położnej czy ustawa z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze). Odnosząc się wprost do złożonego zapytania, wyjaśniamy, że koniecznym jest dokonanie obszernej analizy regulacji prawnych odnoszących się do każdego z wymienionych zawodów, co niestety przekracza możliwości naszej Odpowiedzi. Zalecamy również kontakt z właściwymi samorządami zawodowymi, czy chociażby konsultacje z przedstawicielami wolnych zawodów.
Tytułem przykładu wskazujemy, że zgodnie z § 23 Zbioru Zasad Etyki Adwokackiej i Godności Zawodu:
adwokata obowiązuje zakaz korzystania z reklamy, jak również zakaz pozyskiwania klientów w sposób sprzeczny z godnością zawodu oraz współpracy z podmiotami pozyskującymi klientów z naruszeniem prawa lub zasad współżycia społecznego.
Proponowane przez Użytkownika usługi, w naszej ocenie, stoją w sprzeczności z Kodeksem Etyki Adwokackiej.
Z pewnością też z grona potencjalnych klientów Użytkownika należałoby wykluczyć np. notariuszy, trudno też wyobrazić sobie cashback przy sprzedaży w aptece refundowanych farmaceutyków.
Niemniej jednak Użytkownika nie obowiązuje ustawowy zakaz oferowania swoich usług przedstawicielom wolnych zawodów. Ostatecznie jest to decyzja wykonujących je osób, podejmowana na własną odpowiedzialność.
Stan prawny na dzień 10 października 2023 r.
Podstawa prawna:
- Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78, poz. 483 z późn. zm.);
- ustawa z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 1467 z późn. zm.);
- ustawa z dnia z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne ((t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2540 z późn. zm.);
- ustawa z dnia 15 lipca 2011 r. o zawodach pielęgniarki i położnej ((t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2702 z późn. zm.);
- ustawa z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 1184 z późn. zm.);
- Zbiór Zasad Etyki Adwokackiej i Godności Zawodu (Kodeks Etyki Adwokackiej).
Rodzaje Umów sprzedaży
Wraz z wejściem w życie ustawy z dnia 30 maja 2014 r. o prawach konsumenta do systemu prawa wprowadzono między innymi ustawowe definicje szczególnych sposobów zawierania umów z udziałem konsumentów, w tym:
- umowy zawieranej poza lokalem przedsiębiorstwa;
- umowy zawieranej na odległość.
Od momentu obowiązywania wskazana ustawa była wielokrotnie zmieniana, przede wszystkim w związku z wdrożeniem regulacji prawa Unii Europejskiej odnoszących się do handlu elektronicznego, treści cyfrowych oraz transparentności rynku konsumenckiego (w szczególności pakietu Omnibus oraz dyrektyw dotyczących towarów, usług i treści cyfrowych). Zmiany te w istotny sposób rozszerzyły zakres obowiązków przedsiębiorców oraz zwiększyły poziom ochrony osób dokonujących zakupów konsumenckich.
Kolejne nowelizacje wprowadziły między innymi szczegółowe regulacje dotyczące:
- prezentowania informacji o obniżkach cen poprzez obowiązek wskazania najniższej ceny obowiązującej w okresie 30 dni poprzedzających wprowadzenie promocji,
- weryfikowania oraz publikowania opinii konsumentów o produktach lub usługach,
- odpowiedzialności przedsiębiorcy za zgodność towaru z umową w relacjach konsumenckich, która zastąpiła wcześniejszy model rękojmi stosowany w obrocie B2C,
- zasad dostarczania i aktualizowania treści cyfrowych oraz usług cyfrowych,
- rozbudowanych obowiązków informacyjnych realizowanych przed zawarciem umowy oraz w trakcie jej wykonywania.
Obowiązki sprzedającego
Obowiązujące przepisy nakładają na sprzedawców oraz usługodawców szeroki katalog obowiązków informacyjnych realizowanych zarówno przed zawarciem umowy, w chwili jej zawierania, jak również podczas wykonywania zobowiązania. Obejmują one między innymi konieczność przekazania jasnych informacji dotyczących prawa odstąpienia od umowy, procedury reklamacyjnej, zasad korzystania z treści cyfrowych, ich funkcjonalności oraz interoperacyjności. Naruszenie tych obowiązków może prowadzić do wydłużenia terminu na odstąpienie od umowy, odpowiedzialności cywilnej przedsiębiorcy, a także zastosowania sankcji administracyjnych przez właściwe organy ochrony konsumentów.
Aktualny model ochrony konsumenckiej opiera się na założeniu, że konsument nie działa jako profesjonalny uczestnik obrotu gospodarczego. Intencją ustawodawcy, konsekwentnie realizowaną również w ostatnich zmianach legislacyjnych, pozostaje ograniczenie przewagi kontraktowej przedsiębiorcy oraz zapewnienie rzeczywistej równowagi stron stosunku prawnego.
Zgodnie z art. 22¹ ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (dalej: „k.c.”), konsumentem jest osoba fizyczna dokonująca z przedsiębiorcą czynności prawnej niezwiązanej bezpośrednio z jej działalnością gospodarczą albo zawodową. Jednocześnie od 1 stycznia 2021 r. część uprawnień konsumenckich została rozszerzona również na osoby fizyczne prowadzące jednoosobową działalność gospodarczą, jeżeli zawierana umowa nie ma dla nich charakteru zawodowego (tzw. przedsiębiorca korzystający z ochrony konsumenckiej). W praktyce wymaga to każdorazowej oceny zakresu działalności ujawnionej w CEIDG oraz związku danej czynności z profilem zawodowym przedsiębiorcy.
Osoba prowadząca działalność gospodarczą nie korzysta z ochrony konsumenckiej w sytuacji, gdy zawierana czynność pozostaje w bezpośrednim związku z wykonywaną działalnością zawodową. W takim przypadku stosunek prawny ma charakter profesjonalny (B2B), a szczególne mechanizmy ochronne przewidziane dla konsumentów co do zasady nie znajdują zastosowania.
Pobierz poradnik
Czy wiesz, że aż 96% mikro firm zapewnia 75% wszystkich wpływów z podatków i wytwarza 51% zysku gospodarki kraju?
A tylko niewielkiej liczbie udaje się utrzymać na rynku dłużej niż rok bez dostatecznej wiedzy i znajomości przepisów.
A czy wiesz, że...
Ty też możesz coś zrobić, abyśmy mogli dalej działać i skutecznie Cię wspierać?
KRS 0000318482
Wróć do ostatnio przeglądanych
Chcesz nas wesprzeć?
Jak widzisz, serwis mikroPorady.pl jest wolny od reklam. Działamy dzięki ofiarności naszych użytkowników, którzy przekazują nam wpłaty i darowizny. Nawet w bardzo niewielkich kwotach.
Twoja pomoc pozwoli na:
Warto wiedzieć
