Wielkość tekstu
Kontrast serwisu

Mikroporady są czymś wyjątkowym. Są jak poradniki na półce każdego polskiego mikro przedsiębiorcy. W świecie Internetu są małym zakamarkiem praktycznej wiedzy, w którym można znaleźć prawie wszystko o prowadzeniu małej firmy.

Aby chronić naszą niezależność, nigdy nie publikowaliśmy i nie będziemy publikować reklam. Utrzymujemy się z darowizn o średniej wysokości 20 zł, w tym także z wpłat z 1% Podatku.

Proszę, pomóż nam zbierać pieniądze i ulepszać Mikroporady. Czytaj więcej...

Instrukcja: Tytuły opłacania składek ZUS w zbiegu

W sytuacji, gdy pracownik uzyskuje dodatkowo przychody na podstawie innych umów (z innych tytułów wówczas mamy do czynienia ze zbiegiem tytułów do ubezpieczeń społecznych.

Taka sytuacja będzie miała przykładowo miejsce, gdy zatrudniany lub zatrudniony już przez nas pracownik pozostaje równolegle zatrudniony w innym przedsiębiorstwie lub jednostce na podstawie umowy o pracę lub też pozostaje związany umową lub kilkoma umowami cywilnoprawnymi z innymi podmiotami. Zdarza się także, że zatrudniany przez nas pracownik prowadzi równolegle działalność gospodarczą, albo taką działalność zakłada w trakcie trwania stosunku pracy, bądź pobiera świadczenie (np. rentę).

Zbieg tytułów do ubezpieczeń społecznych może być również wynikiem działania pracodawcy. Przykładem może być sytuacja, w której pracodawca chce powierzyć swojemu pracownikowi dodatkowe zadania, które nie mieszczą się w ramach jego obowiązków wynikających z umowy o pracę. W takiej sytuacji może on albo zmienić obowiązującą umowę o pracę, rozszerzając zakres obowiązków pracownika, co jednak wiąże się także ze zmianą warunków jego płacy, bądź zawrzeć z pracownikiem umowę cywilnoprawną, szczególnie w sytuacji, gdy obciążenie pracownika dodatkowym zwiększonym zakresem obowiązków jest sytuacją przejściową, nie wymagającą trwałej zmiany warunków pracy i płacy.

Każda z powyższych sytuacji wiąże się z koniecznością rozpoznania zakresu ciążącego na pracodawcy jako płatniku składek na ubezpieczenia społeczne tytułu opłacania składki na ubezpieczenia społeczne i jej wysokości . Zbieg różnych tytułów do ubezpieczenia powoduje różne rozkładanie ciężaru obliczenia i opłacenia tych składek.

Poniższa porada ma na celu wskazanie, w jakich przypadkach zbieg tytułów do ubezpieczeń społecznych powoduje, uchyla lub daje wybór płatnika i zmienia obowiązek odprowadzania składek na ubezpieczenia społeczne.

  1.  Podstawowe pojęcia

Zanim zaczniesz rozpoznawać i kwalifikować tytuły opłacania składek na ubezpieczenia społeczne oraz ustalać zakres ciążącego w danym przypadku obowiązku należy zacząć od podstaw.

  1. Ubezpieczenia społeczne

Pod pojęciem ubezpieczeń społecznych Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeniach społecznych (tj. Dz. U. z 2017 r., poz. 1778 ze zm.) (dalej jako „u.s.u.s.”) rozróżnia cztery rodzaje ubezpieczeń: ubezpieczenie emerytalne, ubezpieczenie rentowe, ubezpieczenie w razie choroby i macierzyństwa (tzw. „ubezpieczenie chorobowe”) oraz ubezpieczenie z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (tzw. „ubezpieczenie wypadkowe”). Do każdego z rodzajów ubezpieczeń przypisana jest odpowiednia składka.

Należy przy tym zwrócić uwagę, że tzw. „ubezpieczenie zdrowotne”, pomimo, że wpłacane równolegle i w tym samym terminie do ZUS, nie mieści się w kategorii ubezpieczeń społecznych i uregulowane jest w ramach odrębnego systemu .

Ubezpieczonym jest osoba fizyczna, która podlega chociaż jednemu z ubezpieczeń społecznych, tj. ubezpieczeniu emerytalnemu, rentowemu, chorobowemu, bądź wypadkowemu (art. 4 pkt 1 u.s.u.s.).

Pracodawca jest płatnikiem składek na ubezpieczenia społeczne (tj. oblicza je i wpłaca do ZUS) w stosunku do pracowników i osób odbywających służbę zastępczą. W pojęciu tym zawiera się także jednostka organizacyjna lub osoba fizyczna pozostająca z inną osobą fizyczną w stosunku prawnym uzasadniającym objęcie tej osoby ubezpieczeniami społecznymi, w tym z tytułu przebywania na urlopie wychowawczym albo pobierania zasiłku macierzyńskiego, z wyłączeniem osób, którym zasiłek macierzyński wypłaca Zakład (art. 4 pkt 2 u.s.u.s.).

  1. Ubezpieczenia obowiązkowe i dobrowolne

W większości przypadków ubezpieczenia emerytalne i rentowe są ubezpieczeniami obowiązkowymi. Osoby podlegające ubezpieczeniu emerytalnemu i rentowemu podlegają jednocześnie obowiązkowo ubezpieczeniu wypadkowemu (art. 12 ust. 1 u.s.u.s.). Natomiast ubezpieczenie chorobowe jest w części przypadków obowiązkowe, a w części dobrowolne (art. 11 ust. 1 i 2 u.s.u.s.).

  1. Obowiązkowe ubezpieczenia emerytalne i rentowe (oraz wypadkowe)

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych w art. 6 ust. 1 u.s.u.s. wymienia osoby, które są objęte obowiązkowym ubezpieczeniom emerytalnym i rentowym. Objęcie obowiązkiem podlegania ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowemu skutkuje równoczesnym obowiązkiem podlegania ubezpieczeniu wypadkowemu.

Obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym podlegają m.in osoby fizyczne, które na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej są:

  • pracownikami, z wyłączeniem prokuratorów;
  • osobami wykonującymi pracę nakładczą;
  • członkami rolniczych spółdzielni produkcyjnych i spółdzielni kółek rolniczych,
  • osobami wykonującymi pracę na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia albo innej umowy o świadczenie usług, do której zgodnie z Kodeksem cywilnym stosuje się przepisy dotyczące zlecenia, oraz osobami z nimi współpracującymi, z zastrzeżeniem ust. 4 art. 6 u.s.u.s.;
  • osobami prowadzącymi pozarolniczą działalność oraz osobami z nimi współpracującymi;
  • posłami i senatorami pobierającymi uposażenie oraz posłami do Parlamentu Europejskiego,
  • osobami wykonującymi odpłatnie pracę, na podstawie skierowania do pracy, w czasie odbywania kary pozbawienia wolności lub tymczasowego aresztowania;
  • osobami pobierającymi stypendium w okresie odbywania szkolenia, stażu lub przygotowania zawodowego dorosłych, na które zostały skierowane przez inne niż powiatowy urząd pracy podmioty kierujące na szkolenie, staż lub przygotowanie zawodowe dorosłych,
  • osobami pobierającymi stypendium na podstawie przepisów o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy w okresie odbywania studiów podyplomowych;
  • duchownymi;
  • żołnierzami niezawodowymi pełniącymi czynną służbę wojskową, z wyłączeniem żołnierzy pełniących służbę kandydacką;
  • osobami odbywającymi służbę zastępczą;
  • osobami przebywającymi na urlopach wychowawczych lub pobierającymi zasiłek macierzyński albo zasiłek w wysokości zasiłku macierzyńskiego;
  • osobami pobierającymi świadczenia socjalne wypłacane w okresie urlopu oraz osobami pobierającymi zasiłek socjalny wypłacany na czas przekwalifikowania zawodowego i poszukiwania nowego zatrudnienia, a także osobami pobierającymi wynagrodzenie przysługujące w okresie korzystania ze świadczenia górniczego albo w okresie korzystania ze stypendium na przekwalifikowanie, wynikające z odrębnych przepisów lub układów zbiorowych pracy;
  • członkami rad nadzorczych wynagradzanymi z tytułu pełnienia tej funkcji.
  1. Ubezpieczenia chorobowe

Obowiązkowemu ubezpieczeniu chorobowemu podlegają (art. 11 ust. 1 u.s.u.s.):

  • pracownicy,
  • członkowie rolniczych spółdzielni produkcyjnych i spółdzielni kółek rolniczych
  • osoby wykonujące służbę zastępczą.

Natomiast na swój wniosek dobrowolnie ubezpieczeniu chorobowemu mogą podlegać:

  • osoby wykonujące pracę nakładczą;
  • osoby wykonujące pracę na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia albo innej umowy o świadczenie usług, do której zgodnie z Kodeksem cywilnym stosuje się przepisy dotyczące zlecenia, zwanymi dalej "zleceniobiorcami", oraz osobami z nimi współpracującymi, z zastrzeżeniem ust. 4;
  • osoby prowadzące pozarolniczą działalność oraz osoby z nimi współpracującymi;
  • osoby wykonujące odpłatnie pracę, na podstawie skierowania do pracy, w czasie odbywania kary pozbawienia wolności lub tymczasowego aresztowania;
  • duchowni.

Innymi słowy zatrudniając pracownika na podstawie umowy o pracę pracodawca jako płatnik musi pamiętać o obliczeniu i odprowadzeniu składki na ubezpieczenie chorobowe. Natomiast w odniesieniu do osób zatrudnionych na podstawie umowy cywilnoprawnej takiej jak umowa zlecenia, umowa agencyjna lub inna umowa o świadczenie usług, duchownych, czy osób prowadzących pozarolniczą działalność gospodarczą obowiązek oprowadzania składki chorobowej będzie uzależniony od dobrowolnego zawnioskowania przez ubezpieczonego chęci podlegania takiemu ubezpieczeniu. Tym samym należy to każdorazowo ustalić.

  1. Zasady finansowania składek

Przepisy ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych stanowią następujące ogólne zasady finansowania składek na ubezpieczenia społeczne:

  • składki na ubezpieczenie emerytalne finansują z własnych środków, w równych częściach, ubezpieczony i płatnik składek (art. 16 ust 1 u.s.u.s.)
  • składki na ubezpieczenia rentowe finansują z własnych środków – ubezpieczony w
  • wysokości 1,5% podstawy wymiaru oraz płatnik składek w wysokości 6,5% podstawy
  • wymiaru (art. 16 ust. 1b ustawy u.s.u.s.)
  • składki na ubezpieczenie chorobowe finansują z własnych środków ubezpieczeni (art. 16 ust. 2 ustawy u.s.u.s.),
  • składki na ubezpieczenie wypadkowe finansują z własnych środków płatnicy składek (art. 16 ust. 3 u.s.u.s.).
  1. Tytuł do ubezpieczeń społecznych a zakres obowiązku ubezpieczenia

Najczęściej występujące tytuły do ubezpieczeń społecznych obejmują trzy kategorie ubezpieczonych:

  • pracownika,
  • osoby wykonujące umowę zlecenia, umowę agencyjną lub inną umowę o świadczenie usług, do której zgodnie z Kodeksem cywilnym stosuje się przepisy o zleceniu (zawarte z innym podmiotem niż pracodawca ani nie wykonywane na rzecz pracodawcy)
  • osoby prowadzące pozarolnicza działalność gospodarczą.
  1. Pracownik” jako tytuł do ubezpieczeń społecznych

Niezwykle istotne jest, iż pod pojęciem pracownika Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych rozumie zarówno osobę pozostająca w stosunku pracy, czyli zatrudnioną na podstawie umowy o pracę, ale co bardzo ważne również osobę wykonującą pracę na podstawie umowy agencyjnej, umowy zlecenia lub innej umowy o świadczenie usług, do której zgodnie z Kodeksem cywilnym stosuje się przepisy dotyczące zlecenia, albo umowy o dzieło, jeżeli umowę taką zawarła z pracodawcą, z którym pozostaje w stosunku pracy, lub jeżeli w ramach takiej umowy wykonuje pracę na rzecz pracodawcy, z którym pozostaje w stosunku pracy (art. 8 ust. 2a u.s.o.s.). Innymi słowy, jeżeli przedsiębiorca zawiera ze swoim pracownikiem umowę agencyjną, zlecenia lub inną umowę o świadczenie usług albo umowę o dzieło to dla celów ubezpieczeń społecznych to taka osoba także z nowego tytułu będzie traktowana jak pracownik.

Jest to niezwykle istotne, albowiem pracownicy podlegają obowiązkowo wszystkim ubezpieczeniom społecznym, bez względu na wymiar czasu pracy w ramach stosunku pracy, czy też posiadanie innego tytułu do ubezpieczeń, lub uprawnienie do emerytury lub renty.

Ponadto na zasadach ogólnych określonych dla pracowników ubezpieczeniom społecznym podlegają także pracownicy młodociani, czyli osoby, które ukończyły 16 lat, ale nie przekroczyły 18 lat, zatrudnione na podstawie umowy o pracę, na zasadach określonych w Kodeksie pracy (art. 8 ust. 11 u.s.o.s.), z zastrzeżeniem jednak tych młodocianych do których stosuje się art. 6 ust. 4 u.s.u.s.

  1. Osoby wykonujące umowę zlecenia, umowę agencyjną lub inną umowę o świadczenie usług, do której zgodnie z Kodeksem cywilnym stosuje się przepisy dotyczące zlecenia (zawarte z innym podmiotem niż pracodawca ani nie wykonywane na rzecz pracodawcy)

Osoby wykonujące umowę zlecenia, umowę agencyjną lub inną umowę o świadczenie usług, do której zgodnie z Kodeksem cywilnym stosuje się przepisy dotyczące zlecenia, które to umowy są zawarte z innym podmiotem niż pracodawca ani też nie są wykonywane na rzecz pracodawcy, będą podlegały obowiązkowym ubezpieczeniom emerytalnym, rentowym oraz wypadkowym. Natomiast takie osoby ubezpieczeniu wypadkowemu podlegają na zasadzie dobrowolności (czyli na własny wniosek).

Przedsiębiorco pamiętaj! W stosunku do zatrudnionych na podstawie umowy zlecenia uczniów gimnazjów, szkół ponadgimnazjalnych, szkół ponadpodstawowych lub studentami – do ukończenia 26 lat, nie ma obowiązku odprowadzania składem na ubezpieczenia społeczne, ponieważ osoby takie nie podlegają ubezpieczeniom społecznym na podstawie umowy zlecenia (art. 6 ust. 4 ustawy o s.u.s.). Zasada ta nie obowiązuje jednak w odniesieniu do osób świadczących pracę na podstawie umowy uaktywniającej określonej w ustawie, o której mowa w ust. 2d. (art. 6 ust. 4a ustawy o s.u.s.).

  1. Prowadzenie pozarolniczej działalności

Zgodnie z art. 8 ust. 6 u.s.u.s. za osobę prowadzącą pozarolniczą działalność uważa się:

  • osobę prowadzącą pozarolniczą działalność gospodarczą na podstawie przepisów o
  • działalności gospodarczej lub innych przepisów szczególnych,
  • twórcę i artystę,
  • osobę prowadzącą działalność w zakresie wolnego zawodu (zarówno w rozumieniu przepisów o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne, jak i której przychody są przychodami z działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych),
  • wspólnika jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością oraz wspólników spółki jawnej, komandytowej lub partnerskiej,
  • osobę prowadzącą publiczną lub niepubliczną szkołę, inną formę wychowania przedszkolnego, placówkę lub ich zespół, na podstawie przepisów o systemie oświaty.

Osoby prowadzące działalność gospodarczą podlegają obowiązkowemu ubezpieczeniu emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu, natomiast ubezpieczeniu chorobowemu na zasadzie dobrowolności. Obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym takie osoby podlegają od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności gospodarczej, ale nie wcześniej niż od dnia złożenia wniosku o wpis do CEIDG, do dnia zaprzestania wykonywania tej działalności, z wyłączeniem okresu, na który wykonywanie działalności zostało zawieszone na podstawie przepisów o swobodzie działalności gospodarczej (art.6 ust. 1 pkt 5, art. 12 ust. 1, art. 13 pkt 4 u.s.u.s.).

Jeżeli taki przedsiębiorca zawiesił działalność gospodarczą wówczas nie podlega obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym, ale może na swój wniosek przystąpić do dobrowolnych ubezpieczeń emerytalnego i rentowych. W okresie zawieszenia działalności gospodarczej przedsiębiorcy nie podlegają ubezpieczeniom chorobowemu i wypadkowemu (art. 36a ust. 1 u.s.u.s.).

  1. Zbieg tytułów do ubezpieczeń społecznych
  1. Zbieg kilku umów o pracę

W przypadku, gdy pracownik pracuje na podstawie kilku równoległych umów o pracę (w przypadku niepełnego wymiaru pracy w każdej z tych umów), wówczas zawsze podlega obowiązkowi wszystkich ubezpieczeń społecznych.

  1. Zbieg umowy o pracę i umowy zlecenia

W przypadku zbiegu tytułów do ubezpieczenia w związku z jednoczesnym zatrudnieniem na podstawę umowy o pracę i umowy zlecenia dla celów ustalenia tytułu ubezpieczenia społecznego zasadniczą kwestią jest okoliczność czy umowa zlecenia jest zawarta z własnym pracodawcą (lub wykonywana na jego rzecz), czy też jest zawarta z innym podmiotem niż pracodawca i nie jest wykonywana na rzecz pracodawcy.

Składkę na ubezpieczenie emerytalne osoby wykonującej umowę zlecenia (umowę agencyjną lub inną umowę o świadczenie usług) finansują z własnych środków, w równych częściach, ubezpieczony (zleceniobiorca) i płatnik składek (zleceniodawca). Składkę na ubezpieczenia rentowe finansuje: w wysokości 1,5% podstawy wymiaru – z własnych środków ubezpieczony (zleceniobiorca) oraz w wysokości 6,5% podstawy wymiaru – z własnych środków płatnik składek (zleceniodawca). Składkę na ubezpieczenie chorobowe finansuje w całości, z własnych środków, sam ubezpieczony (zleceniobiorca). Składkę na ubezpieczenie wypadkowe finansuje w całości, z własnych środków, płatnik składek (zleceniodawca).

  1. Umowa zlecenia zawarta z własnym pracodawcą lub wykonywana na jego rzecz

W przypadku, gdy pracodawca chce dodatkowo obok umowy o pracę, zatrudnić swojego pracownika na podstawie umowy zlecenia to z tytułu wykonywania tej umowy zlecenia pracownik będzie podlegał ubezpieczeniom społecznym na takich samych zasadach jak w przypadku umowy o pracę, tj. obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym, chorobowemu i wypadkowemu.

W takim przypadku podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne stanowić będzie łączny przychód, uzyskiwany z umowy o pracę oraz z umowy zlecenia.

Jednocześnie pracodawca z tytułu zawartej z pracownikiem umowy zlecenia nie go zgłaszać do ubezpieczeń, a wystarczy, że uzyskany przychód z tej umowy wykaże, wraz z przychodem ze stosunku pracy, w imiennym raporcie miesięcznym składanym za pracownika.

Przedsiębiorco pamiętaj!

Analogiczne zasady stosuje się do osoby wykonującej pracę na podstawie umowy agencyjnej, lub innej umowy o świadczenie usług, do której zgodnie z Kodeksem cywilnym stosuje się przepisy dotyczące zlecenia, albo umowy o dzieło.

Objęcie definicją pracownika dla potrzeb prawa ubezpieczeń społecznych, nie tylko pracowników w znaczeniu, jakie temu pojęciu nadają przepisy kodeksu pracy, ale także osób zatrudnionych na podstawie umów cywilnoprawnych (agentów, zleceniobiorców czy też wykonawców dzieła) oznacza jednoczesne rozszerzenie pracowniczego tytułu obowiązkowego podlegania ubezpieczeniom społecznym, co wpływa na sposób ustalania podstawy wymiaru składek na to ubezpieczenie [tak: Wyrok Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu wyrok z dnia 5 września 2017 r. III AUa 452/17]

Przedsiębiorco pamiętaj!

Wykonywanie umowy zlecenia na rzecz pracodawcy, nawet jeżeli jest zawarta z innym podmiotem niż pracodawca, traktowane jest tak jak zawarcie umowy z pracodawcą. W takie sytuacji przychód uzyskany z tej umowy należy wykazać wraz z przychodem ze stosunku pracy, w imiennym raporcie miesięcznym składanym za pracownika przez pracodawcę. Natomiast zleceniodawca nie zgłasza takiego zleceniobiorcy do ubezpieczeń.

Powyższe wynika z uchwały Sądu Najwyższego z dnia 2 września 2009 r. (sygn. akt II UZP 6/09), zgodnie z którą pracodawca, którego pracownik wykonuje na jego rzecz pracę w ramach umowy cywilnoprawnej zawartej z innym podmiotem, jest płatnikiem składek na ubezpieczenia społeczne za tę osobę. Innymi słowy w konsekwencji tej uchwały pracodawca, a więc podmiot, na rzecz którego wykonywana jest praca w ramach umowy cywilnoprawnej jest zobowiązany do rozliczania i opłacania należnych składek za wyżej wymienione osoby, tak jak za osoby wykonujące pracę w ramach umowy cywilnoprawnej zawartej z własnym pracodawcą.

Przedsiębiorco pamiętaj!

Zawarcie umowy zlecenia ze swoim pracownikiem, który przebywa na urlopie macierzyńskim, wychowawczym lub urlopie bezpłatnym podlega takim zasadom jak dla zleceniobiorców, a nie pracowników. Tym samym w takim przypadku za tę osobę należy odprowadzić obowiązkowo składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe oraz ubezpieczenie wypadkowe. Natomiast składka na ubezpieczenie chorobowe powinna być opłacana wyłącznie na dobrowolny wniosek zleceniobiorcy, będącego jednocześnie pracownikiem przebywającym na urlopie macierzyńskim, wychowawczym, bądź bezpłatnym.

  1. Umowa zlecenia zawarta z innym podmiotem niż własny pracodawca i niewykonywana na jego rzecz

W sytuacji, gdy pracownik jest zatrudniony jednocześnie na podstawie jednej lub kilku umów zlecenia, a umowy te łączą pracownika z innym podmiotem niż własny pracodawca, a przy tym praca na podstawie tych umów nie jest wykonywana na rzecz pracodawcy, wówczas rodzaj tytułu do odprowadzania składek na ubezpieczenie społeczne zależy od wysokości uzyskiwanego wynagrodzenia z tytułu umowę o pracę.

W przypadku, gdy taki pracownik ma w umowie o pracę zagwarantowane co najmniej minimalne wynagrodzenie lub gdy podstawa wymiaru składek z tytułu stosunku pracy, w przeliczeniu na okres miesiąca wynosi co najmniej minimalne wynagrodzenie, wówczas taki pracownik będzie objęty obowiązkowymi ubezpieczeniami społecznymi wyłącznie ze stosunku pracy.

Natomiast, jeżeli podstawa wymiaru składek z tytułu umowy o pracę w przeliczeniu na pełen miesiąc, będzie niższa niż minimalne wynagrodzenie (np. z powodu pracy w niepełnym wymiarze etatu przy jednoczesnym braku zagwarantowanego w umowie o pracę minimalnego wynagrodzenia), to dopiero łączna podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe z tytułów: umowy o pracę oraz umowy (lub umów) zlecenia, która osiągnie kwotę minimalnego wynagrodzenia skutkować będzie, iż kolejne dodatkowe tytuły z innych równoległych umów nie będą rodzić obowiązku tych ubezpieczeń.

Przykład 1

Zgodnie z Rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 12 września 2017 r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę oraz wysokości minimalnej stawki godzinowej w 2018 r. (Dz. U. z 2017 r., poz. 1747), począwszy od 1 stycznia 2018 r. minimalne wynagrodzenie za prace wynosi 2100 zł brutto. Jeżeli na podstawie umowy o pracę pracownik w roku 2018 zarabia nie mniej niż 2100 zł brutto, wówczas, nie trzeba odprowadzać składek społecznych z tytułu umowy zlecenia.

Przykład 2

Jeżeli pracownik w 2018 r. jest zatrudniony na ½ etatu i otrzymuje wynagrodzenie w wysokości co najmniej 1050 zł brutto, a jednocześnie jest zatrudniony u innego pracodawcy również na ½ etatu i z tego tytułu otrzymuje wynagrodzenie w wysokości co najmniej 1050 zł brutto, wówczas podstawa wymiaru składek z tytułu stosunku pracy wynosi łącznie miesięcznie co najmniej 2100 zł brutto (minimalne wynagrodzenie w roku 2018), to takim przypadku również nie trzeba odprowadzać składek społecznych z tytułu umowy zlecenia.

Przykład 3

Pracownik w 2018 r. jest zatrudniony na podstawie umowy o pracę na ¼ etatu z wynagrodzeniem w wysokości 1000 zł brutto. Tym samym na podstawie umowy o pracę pracownik nie ma zagwarantowanego minimalnego wynagrodzenia. Jeżeli jednocześnie pracownika będzie wiązała umowa zlecenia z innym podmiotem niż pracodawca i niewykonywana na rzecz pracodawcy, to wówczas przychód osiągnięty z tytułu umowy zlecenia będzie obowiązkowo podlegał ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym z tytułu również z tytułu umowy zlecenia.

Przykład 4

Pracownik w 2018 r. jest zatrudniony na podstawie umowy o pracę na ¼ etatu z wynagrodzeniem w wysokości 1000 zł brutto. Tym samym na podstawie umowy o pracę pracownik nie ma zagwarantowanego minimalnego wynagrodzenia.

Jednocześnie pracownika wiążą dwie umowy zlecenia z innym podmiotem niż pracodawca i niewykonywana na rzecz pracodawcy. Pierwsza umowa zlecenie została zawarta 1 stycznia 2018 r. (dzień rozpoczęcia wykonywania pracy) i wynagrodzenie z jej tytułu określono na 1000 zł. Druga została zawarta w dniu 15 stycznia  2018 r. (dzień rozpoczęcia wykonywania pracy) z wynagrodzeniem w wysokości 2000 zł. W takim przypadku taka osoba podlega zarówno ubezpieczeniom emerytalnym i rentowym (a co za tym idzie i chorobowym) zarówno z tytułu umowy o pracę, jak i z tytułu obu umów zlecenia, ponieważ po zsumowaniu podstawy wymiaru składek z tytułu umowy o pracę (1000 zł) i umowy zlecenia z dnia 1 stycznia 2018 r. (1000 zł) przychód nie osiągnął pułapu minimalnego wynagrodzenia, czyli 2100 zł.

Przedsiębiorco pamiętaj!

Ustalenia łącznej podstawy wymiaru składek dla celu rozstrzygnięcia zbiegu tytułów dokonuje się według kolejności ich powstawania. Jednak ubezpieczony pracownik może zmienić tytuł obowiązkowych ubezpieczeń.

Przedsiębiorco pamiętaj!

Ubezpieczony pracownik może także dobrowolnie, na swój wniosek, być objęty ubezpieczeniami emerytalnym i rentowymi z pozostałych, wszystkich lub wybranych tytułów (art. 9 ust. 2 u.s.u.s.).

  1. Zbieg umowy o pracę i umowy agencyjnej lub innych umów o świadczenie usług

W odniesieniu do zbiegu umowy o pracę z umową agencyjną lub inną umową o świadczenie usług, do których zgodnie z Kodeksem cywilnym stosuje się przepisy dotyczące zlecenia zastosowanie znajdują zasady dotyczące osób wykonujących pracę w zbiegu umowy o pracę i umowy zlecenia.

  1. Zbieg umowy o pracę z wykonywaniem pozarolniczej działalności gospodarczej

W przypadku zbiegu umowy o pracę z pozarolnicza działalnością gospodarczą zastosowanie znajdują analogiczne zasady jak w przypadku zbiegu umowy o pracę z umową zlecenia wykonywaną na rzecz innego podmiotu niż pracodawca i nie na jego rzecz.

Tym samym przy zbiegu umowy o pracę z działalnością gospodarczą pracownika, rodzaj tytułu do odprowadzania składek na ubezpieczenie społeczne zależy od wysokości uzyskiwanego wynagrodzenia z tytułu umowę o pracę.

W przypadku, gdy pracownik ma w umowie o pracę zagwarantowane co najmniej minimalne wynagrodzenie lub gdy podstawa wymiaru składek z tytułu stosunku pracy, w przeliczeniu na okres miesiąca wynosi co najmniej minimalne wynagrodzenie, wówczas taki pracownik będzie objęty wyłącznie ubezpieczeniami społecznymi wyłącznie ze stosunku pracy, a z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej będzie odprowadzał wyłącznie składki na ubezpieczenie zdrowotne, które nie są zaliczane do ubezpieczeń społecznych.

Natomiast, jeżeli podstawa wymiaru składek z tytułu umowy o pracę w przeliczeniu na pełen miesiąc, będzie niższa niż minimalne wynagrodzenie (praca w niepełnym wymiarze etatu przy jednoczesnym braku zagwarantowanego w umowie o pracę minimalnego wynagrodzenia), to wówczas taka osoba będzie podlegała również ubezpieczeniom społecznym z tytułu prowadzonej pozarolniczej działalności gospodarczej.

Składki na ubezpieczenia emerytalne, rentowe, chorobowe i wypadkowe osób prowadzących pozarolniczą działalność finansują w całości, z własnych środków, sami ubezpieczeni.

  1. Zbieg umowy o pracę i umowy o dzieło

Zbieg umowy o pracę i umowy o dzieło uzależniony jest od okoliczności, czy umowa o dzieło zawarta jest z pracodawcą lub wykonywana na jego rzecz, czy też zawarta z innym podmiotem niż pracodawca i nie jest wykonywana na rzecz pracodawcy.

Jak już zostało przytoczone wyżej objęcie definicją „pracownika” dla potrzeb prawa ubezpieczeń społecznych, nie tylko pracowników w znaczeniu, jakie temu pojęciu nadają przepisy kodeksu pracy, ale także osób zatrudnionych na podstawie umów cywilnoprawnych (agentów, zleceniobiorców czy też wykonawców dzieła) oznacza jednoczesne rozszerzenie pracowniczego tytułu obowiązkowego podlegania ubezpieczeniom społecznym, co wpływa na sposób ustalania podstawy wymiaru składek na to ubezpieczenie.

W przypadku zawarcia umowy o dzieło z własnym pracownikiem podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne stanowić będzie łączny przychód, uzyskiwany z umowy o pracę oraz z umowy o dzieło.

Tak samo rozliczany powinien być przychód z tytułu umowy o dzieło zawartej z innym podmiotem niż pracodawca, lecz wykonywanej na rzecz pracodawcy. Potwierdził to ostatnio Sąd Apelacyjny w Katowicach z dnia 22 września 2017 r., (sygn. akt III AUa 861/17) wskazując, iż pracodawca, którego pracownik wykonuje na jego rzecz pracę w ramach umowy o dzieło zawartej z osobą trzecią, jest płatnikiem składek ubezpieczeniowych z tytułu tej umowy.

Jednak w sytuacji, gdy pracodawca zatrudnia na podstawie umowy o dzieło swojego pracownika przebywającego na urlopie macierzyńskim, wychowawczym czy też bezpłatnym, wówczas nie podlega on ubezpieczeniom społecznym z tytułu wykonywania umowy o dzieło na rzecz pracodawcy. Wynika to z faktu, iż statusu własnego pracownika w rozumieniu art. 8 ust. 2a u.s.u.s. nie mają osoby przebywające na urlopie macierzyńskim, urlopie wychowawczym lub urlopie bezpłatnym.

Natomiast umowa o dzieło zawarta z innym podmiotem niż pracodawca, gdy praca w ramach tej umowy nie jest wykonywana na rzecz pracodawcy, nie rodzi obowiązku ubezpieczeń społecznych.

  1. Zbieg kilku umów zlecenia

W przypadku wyłącznego zbiegu umów zlecenia, tj. w sytuacji, gdy zleceniobiorca osiąga przychód tylko i wyłącznie na podstawie umowy zlecenia, wówczas obowiązkowemu ubezpieczeniu emerytalnemu i rentowemu podlegają kolejne umowy zlecenia do czasu, aż przychód w danym miesiącu nie osiągnie wysokości minimalnego wynagrodzenia.

Ustalenia łącznej podstawy wymiaru składek dla celu rozstrzygnięcia zbiegu tytułów dokonuje się według kolejności ich powstawania.

Ustalania łącznej podstawy wymiaru składek w celu rozstrzygnięcia obowiązku ubezpieczeń emerytalnego i rentowych należy dokonywać dla każdego miesiąca odrębnie.

Ponadto ubezpieczony (zleceniobiorca) może także dobrowolnie, na swój wniosek, być objęty ubezpieczeniami emerytalnym i rentowymi z pozostałych, wszystkich lub wybranych tytułów.

Może zaoszczędzimy Ci czasu? Może podejmiesz szybciej lepszą decyzję?
przekaż darowiznę Pomóż młodym mikro firmom.

6% od dochodu - odlicza płatnik podatku od osób fizycznych
10% od dochodu - odlicza płatnik podatku od osób prawnych
Dlaczego warto?
Dowód wpłaty jest dokumentem uprawniającym do odliczeń w rocznym zeznaniu podatkowym (podstawa - Ustawa o PIT)

 
Akademia Liderów Fundacja dr Bogusława Federa
Przedsiębiorczość i Innowacje
Rozwijamy Mikro Firmy

Pomóż Nam Działać Szybciej !
Przekaż ico-1procent-min Wpisz KRS 0000318482

Porady i wzory dokumentów przygotowywane na zlecenie Fundacji Akademii Liderów w ramach nieodpłatnej działalności pożytku publicznego są finansowane z 1 % Podatku otrzymanego od użytkowników serwisu.

Porady i wzory dokumentów opracowywane na zlecenie Fundacji przez zespól prawników Kancelarii Juris są zgodne z obowiązującym prawem i podlegają ochronie prawa autorskiego.
Zarządzający serwisem Mikroporady.pl nie odpowiadają za opinie i poglądy autorów.

 
 

Pomóż Nam Działać Szybciej. Jeśli nie My razem, to kto? Bo kiedy, jeśli nie teraz?

Serwis Mikroporady.pl od ponad 2 lat cotygodniowo wysyła 2 biuletyny aktualizacyjne z nowymi wzorami dokumentów i poradami do 60.000 zarejestrowanych użytkowników

Przekaż ico-1procent Podatku PIT

KRS: 0000318482 - Wpisz w Deklaracji

Dlaczego warto?

wpłać darowiznę

Odlicz Darowiznę od Dochodu: • do 6% dochodu - osoby fizyczne
• do 10% dochodu - osoby prawne



Wspieraj Mikroporady.pl

Najmniejsze i rodzinne Firmy są najważniejszym „nerwem” naszej gospodarki a mają ograniczony dostęp do fachowej pomocy. My to zmieniamy - przygotowujemy dla nich kompleksowe wsparcie – wzory umów z orzecznictwem i komentarzami, porady, instrukcje,regulaminy, kazusy. W odpowiedzi na przesyłane pytania udzielamy dodatkowych porad, wyjaśnień i interpretacji.

Bez ograniczeń i bezpłatnie, bo chcemy żyć w świecie, gdzie solidarnie wspiera się słabszych. Jest to możliwe dzięki zaangażowaniu ludzi takich jak Ty. Liczy się każda pomoc, jednorazowa wpłata lub comiesięczna.

dalej
 

Zapisz się na Biuletyn

Co tydzień bezpłatny Biuletyn Aktualizacyjny z nowymi wzorami dokumentów, instrukcjami, poradami, przygotowywanymi przez zespół prawników z aktualnym stanem prawnym.

Fundacja Akademia Liderów i Mikroporady ® udzielają pomocy mikro firmom bezpłatnie i bez ograniczeń.
Nie wyświetlamy żadnych reklam, nie pobieramy opłat od użytkowników, nie udostępniamy pozostawionych danych.

 
x

Jeśli czytasz teraz nasze Porady i pomagają, wspomóż nas darowizną 30 zł.