Porady eksperta

Podatek od odsetek z obligacji w przypadku zagranicznej rezydencji

Użytkowniczka serwisu zwróciła się do nas z prośbą o udzielenie odpowiedzi na pytanie jak wygląda kwestia rozliczenia podatku od odsetek z obligacji 10 letnich zakupionych w Polsce - w przypadku zagranicznej rezydencji. Użytkowniczka rozlicza się z podatków w Austrii, gdzie od 10 lat mieszka i pracuje. W Polsce posiada obligacje Skarbu Panstwa. Podatek należy odliczyc dopiero w momencie ich wykupu, ale w jakim kraju?

Dochody uzyskane ze skarbowych papierów wartościowych (w szczególności odsetki i dyskonto), nabytych od dnia 1 grudnia 2001 r., podlegają opodatkowaniu zryczałtowanym podatkiem dochodowym w wysokości 19% na podstawie art. 30 a ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W przypadku obligacji zakładających kapitalizację odsetek opodatkowaniu podlega dochód uzyskany przez podatnika w momencie wypłaty lub postawienia go do dyspozycji. Zasada ta ma zastosowanie również w przypadku przedterminowego wykupu obligacji. Przy realizacji przedterminowego wykupu obligacji opodatkowaniu podlega faktyczna kwota dochodu z obligacji stawiana do dyspozycji posiadacza obligacji (naliczone odsetki pomniejszone o kwotę pobieraną przy przedterminowym wykupie). Poboru zryczałtowanego podatku, zgodnie z art. 41 ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (dalej: „ustawa”), dokonują podmioty uprawnione do prowadzenia rachunków podatników, przekazujące lub stawiające do dyspozycji opisane dochody. Podatek pobierany jest z należnej kwoty odsetek lub dyskonta i przekazywany (łącznie) do 7 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym go pobrano, na rachunek urzędu skarbowego właściwego ze względu na siedzibę płatnika. Dochody uzyskane od dnia 1 stycznia 2004 r. przez osoby fizyczne z odpłatnego zbycia obligacji podlegają opodatkowaniu w wysokości 19% uzyskanego dochodu na podstawie art.30b ust.1. ustawy. Dochodów z odpłatnego zbycia obligacji nie łączy się z innymi dochodami, należy je wykazać w specjalnym zeznaniu podatkowym oraz uiścić podatek.

Istnieją dwie możliwości dochodu z obligacji. Pierwsza możliwość to dochód z tytułu różnicy między ceną kupna a ceną sprzedaży. Druga możliwość, to dochód z tytułu odsetek, czyli dyskonto. Tutaj istotny jest również termin, w którym inwestor kupuje obligacje. W tym przypadku, jeżeli osoba ta kupuje obligacje z dyskontem, to znaczy obligacje już z pewną kwotą odsetek narosłych od początku okresu odsetkowego od emitenta do momentu sprzedaży przez inwestora, podatek od obligacji w wysokości 19 proc. należy zapłacić od całej kwoty odsetek.

Przy drugiej możliwości, gdy inwestor kupi obligacje z dyskontem, to w dwóch przypadkach opodatkowaniu podlega tylko dochód uzyskany od momentu zakupu obligacji. To znaczy, że odsetki (dyskonto) zakupione wraz z obligacjami nie podlegają opodatkowaniu. Należy pamiętać, że obligacje nie podlegają opodatkowaniu na tzw. zasadach ogólnych. Oznacza to, że samo kupno obligacji jest wydatkiem poniesionym przez inwestora/płatnika, lecz nie jest jednoznaczne z kosztem uzyskania przychodów wykazywanym w rozliczeniu rocznym PIT. Innymi słowy, nie pomniejszy przychodu, jak również nie wpłynie na wartość dochodu do opodatkowania.

Tę kwestię wyjaśnia Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych art. 23 ust. 1 pkt 38:

nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wydatków na objęcie lub nabycie udziałów albo wkładów w spółdzielni, udziałów (akcji) oraz papierów wartościowych, a także wydatków na nabycie tytułów uczestnictwa w funduszach kapitałowych; wydatki takie są jednak kosztem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia tych udziałów w spółdzielni, udziałów (akcji) oraz papierów wartościowych, w tym z tytułu wykupu przez emitenta papierów wartościowych, a także z odkupienia albo umorzenia tytułów uczestnictwa w funduszach kapitałowych.

Dochodów z tytułu odsetek i dyskonta od obligacji osoby fizyczne nie wykazują w deklaracji rocznej PIT-36 oraz PIT-37. Płatnikiem odpowiedzialnym za pobranie podatku jest emitent obligacji. Wyjątek stanowi sytuacja, gdy inwestor sprzeda obligacje na rynku wtórnym, np. na Giełdzie Papierów Wartościowych, w tym wypadku inwestor jest zobowiązany do samodzielnego rozliczenia podatku od dochodu wyliczonego zgodnie z art. 30b ust. 2 pkt 1 ustawy PIT. Rozliczyć taki przychód należy w zeznaniu rocznym PIT-38 w następnym roku kalendarzowym.

Opodatkowaniu podlega kwota odsetek uzyskanych od momentu zakupu obligacji. Cena obligacji nie podlega opodatkowaniu. Wyjątek stanowią obligacje z dyskontem (odsetkami) zakupione od przedsiębiorstwa. W tym przypadku podatkowi dochodowemu podlega dyskonto oraz odsetki zgromadzone od momentu zakupu obligacji do momentu sprzedaży obligacji.

Zgodnie z art. 11 Umowy między Rzecząpospolitą Polską a Republiką Austrii w sprawie unikania podwójnego opodatkowania w zakresie podatków od dochodu i od majątku, podpisaną w Wiedniu dnia 13.01.2004 r.:

1. Odsetki, które powstają w Umawiającym się Państwie i są wypłacane osobie mającej miejsce zamieszkania lub siedzibę w drugim Umawiającym się Państwie, mogą być opodatkowane w tym drugim Państwie.

2. Jednakże takie odsetki mogą być także opodatkowane w Umawiającym się Państwie, w którym powstają, i zgodnie z ustawodawstwem tego Państwa, ale jeżeli osoba uprawniona do odsetek ma miejsce zamieszkania lub siedzibę w drugim Umawiającym się Państwie, to podatek w ten sposób wymierzony nie może przekroczyć 5% kwoty brutto tych odsetek. Właściwe organy Umawiających się Państw rozstrzygną, w drodze wzajemnego porozumienia, sposób stosowania tego ograniczenia.

3. Bez względu na postanowienia ustępu 2, wszelkie odsetki, o których mowa w ustępie 1, podlegają opodatkowaniu tylko w Umawiającym się Państwie, w którym odbiorca ma miejsce zamieszkania lub siedzibę, jeżeli odbiorca jest osobą uprawnioną do tych odsetek, a odsetki są wypłacane:

a) na rzecz Rządu Rzeczypospolitej Polskiej lub Rządu Republiki Austrii,

b) w związku z pożyczką dowolnego rodzaju przyznaną, zabezpieczoną lub gwarantowaną przez instytucję publiczną w celu promocji eksportu,

c) w związku ze sprzedażą na kredyt urządzenia przemysłowego, handlowego lub naukowego,

d) w związku z pożyczką dowolnego rodzaju przyznaną przez bank.

4. Użyte w tym artykule określenie "odsetki" oznacza dochód z wszelkiego rodzaju wierzytelności zarówno zabezpieczonych, jak i niezabezpieczonych hipoteką lub prawem do uczestniczenia w zyskach dłużnika, a w szczególności dochody z pożyczek rządowych oraz dochody z obligacji lub skryptów dłużnych, włącznie z premiami i nagrodami związanymi z takimi pożyczkami, obligacjami lub skryptami dłużnymi. Opłat karnych z tytułu opóźnionej zapłaty nie uważa się za odsetki w rozumieniu tego artykułu.

Powyższe oznacza, że dochód uzyskany od odsetek z obligacji zgodnie z Umową między Rzecząpospolitą Polską, a Republiką Austrii w sprawie unikania podwójnego opodatkowania w zakresie podatków od dochodu i od majątku może być rozliczany w kraju, w którym Użytkowniczka ma miejsce zamieszkania – tj. w Austrii.

Jednocześnie podkreślamy, że udzielanie porad dotyczących prawa podatkowego wykracza poza zakres E-punktu konsultacyjnego, określony w Dziale II pkt. 4 Regulaminu udostępniania informacji i porad w systemie E-punktu konsultacyjnego w ramach serwisu Mikroporady.pl. Rekomendujemy w tym zakresie ewentualnie konsultacje z doradcą podatkowym.

Wpisz nasz KRS 0000318482 w deklaracji podatkowej PIT.

Stan prawny na dzień: 15 czerwca 2022 r.

Podstawa prawna:

  1. Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1128 z późn. zm.).
  2. Umowa między Rzecząpospolitą Polską a Republiką Austrii w sprawie unikania podwójnego opodatkowania w zakresie podatków od dochodu i od majątku, podpisana w Wiedniu dnia 13 stycznia 2004 r. (Dz. U. z 2005 r. Nr 224, poz. 1921 z późn. zm.).

Obciążenia publiczno-prawne, świadczenia podatku, składki – zestawienie

Przedsiębiorco, prezentujemy zestawienie obciążeń publiczno-prawnych zawierające podstawowe i najważniejsze informacje, dotyczące podatków oraz składek na ubezpieczenie społeczne. Z przedstawionego zestawienia dowiesz się, jakie podatki, czy składki na ubezpieczenie społeczne powinieneś opłacić za siebie lub pracowników, kiedy powstaje obowiązek podatkowy oraz jakie formularze należy wypełnić.

Zestawienie powinno służyć zarówno przedsiębiorcom prowadzącym osobiście działalność gospodarczą, jak i menadżerom spółek kapitałowych, czy też osobowych, a także szefom działów inwestycji lub HR, szefom finansowym do planowania oraz realizacji polityki zatrudnienia i zarządzania „kadrami" w sposób efektywny, tzn. racjonalny finansowo i gospodarczo przy uwzględnieniu interesów pracowników.


Pobierz poradnik

Pamiętaj:
Wpisz nasz KRS 0000318482 w Deklaracji Podatkowej Twój e-PIT
Dziękujemy!