Wielkość tekstu
Kontrast serwisu

Mikroporady są czymś wyjątkowym. Są jak poradniki na półce każdego polskiego mikro przedsiębiorcy. W świecie Internetu są małym zakamarkiem praktycznej wiedzy, w którym można znaleźć prawie wszystko o prowadzeniu małej firmy.

Aby chronić naszą niezależność, nigdy nie publikowaliśmy i nie będziemy publikować reklam. Utrzymujemy się z darowizn o średniej wysokości 20 zł, w tym także z wpłat z 1% Podatku.

Proszę, pomóż nam zbierać pieniądze i ulepszać Mikroporady. Czytaj więcej...

Kazus: Ubezpieczenia społeczne a zatrudnianie pracowników na podstawie umowy cywilnoprawnej

W niniejszym przykładzie przedstawiamy niektóre istotne zagadnienia związane z tzw. zatrudnianiem pracowników na podstawie umowy cywilnoprawnej. Często bowiem w praktyce dochodzi do zatrudnienia dodatkowo na innej podstawie prawnej niż umowa o pracę (zwłaszcza na podstawie umów cywilnoprawnych: umowy pośrednictwo/usług, umowy zlecenia, umowy o dzieło. W związku z tym trzeba pamiętać, iż nawet jeśli nie zatrudniasz pracowników na podstawie umowy o pracę, to jednak obowiązuje Cię ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych nie tylko w swoim własnym zakresie.

W praktyce bardzo często dochodzi do zatrudnienia dodatkowo na innej podstawie prawnej niż umowa o pracę (zwłaszcza na podstawie umów cywilnoprawnych: umowy pośrednictwo/usług, umowy zlecenia, umowy o dzieło) - więcej na ten temat można przeczytać w naszej poradzie: Zatrudnianie. Trzeba jednak zwracać uwagę na to, iż nawet jeśli nie zatrudniasz pracowników na podstawie umowy o pracę, to jednak obowiązuje Cię ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych nie tylko w swoim własnym zakresie. W niniejszym przykładzie przedstawiamy niektóre istotne zagadnienia związane z tzw. zatrudnianiem pracowników na podstawie umowy cywilnoprawnej.  

Rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego:

1. W przypadku pracowników, o jakich mowa w art. 8 ust. 2a ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz.U. z 2016 poz. 963), podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne stanowi łączny przychód w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, uzyskany z tytułu zatrudnienia w ramach stosunku pracy i umów cywilnoprawnych (umowy agencyjnej, umowy zlecenia lub innej umowy, do której zgodnie z Kodeksem cywilnym stosuje się przepisy dotyczące zlecenia albo umowy o dzieło).

2. Na potrzeby regulacji ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych (a więc także jego art. 8 ust. 2a) należy stosować termin „pracodawca” w znaczeniu, jakie nadaje mu art. 2 Kodeksu pracy. W myśl tego przepisu pracodawcą jest osoba fizyczna oraz jednostka organizacyjna, nawet nieposiadająca osobowości prawnej, jeśli zatrudnia ona pracowników. Tak zdefiniowany pracodawca jest z mocy art. 4 pkt 2 lit. a ustawy systemowej płatnikiem składek dla wszystkich pracowników w rozumieniu tego aktu, a zatem także dla tych, o jakich mowa w art. 8 ust. 2a, w tym także dla pracownikówpozostających z nim w stosunku pracy i jednocześnie wykonujących na jego rzecz pracę w ramach umów cywilnoprawnych zawartych z osobą trzecią.

Okoliczności sporu:

Pani Jolanta zatrudniła się w spółce farmaceutycznej „Pills Spółka z o.o.”. Trzy dni w tygodniu spędza w biurze firmy i w związku z tym zawarła umowę o pracę na 3/5 etatu.  W pozostałych dniach do jej obowiązków należy reprezentowanie firmy na różnych spotkaniach, kongresach i targach farmaceutycznych, co zostało ustalone w zawartej przez nią umowie zlecenia z tą samą firmą. W związku z dwiema podstawami zatrudnienia pani Jolanta i firma „Pills Spółka z o.o.” mają wątpliwość kto i w jakim zakresie jest zobowiązany do płacenia składek na ubezpieczenie społeczne pani Jolanty. 

Podstawa prawna:

  • Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tj. Dz. U. 2017 poz. 1778)
  • Kodeks pracy z dnia 26 czerwca 1974 r. (tj. Dz. U. 2016, poz. 1666)

Rozstrzygane zagadnienie:

1. Co stanowi podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne zatrudnianych dodatkowo na podstawie umów cywilnoprawnych w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych?

2. Czy można uznać za pracodawcę osobę fizyczną lub jednostkę organizacyjną w przypadku zatrudniania także dodatkowo na podstawie umowy cywilnoprawnej (zlecenia, o dzieło)? 

Rozstrzygnięcie:

Na podstawie art. 8 ust. 2 a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych pracodawca jest płatnikiem w odniesieniu do pracowników, a przychód z tytułu umowy cywilnoprawnej jedynie "uwzględnia się" także w podstawie wymiaru składek z tytułu stosunku pracy. Pracodawca, ustalając podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne z tytułu stosunku pracy, powinien więc zsumować wynagrodzenie z umowy cywilnoprawnej z wynagrodzeniem ze stosunku pracy. Obowiązki płatnika powinny bowiem obciążać podmiot, na rzecz którego praca w ramach umowy cywilnoprawnej jest faktycznie świadczona i który w związku z tym uzyskuje jej rezultaty, unikając obciążeń i obowiązków wynikających z przepisów prawa pracy. 

W myśl art. 6 ust. 1 pkt 1 oraz art. 11 ust. 1 i art. 12 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniach społecznych obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnym, rentowym, chorobowym i wypadkowym podlegają pracownicy. W związku z tym, stosunek pracy jest bezwzględnym tytułem ubezpieczeń, gdyż nigdy nie może dojść do zwolnienia z obowiązku ubezpieczenia osoby mającej status pracownika

W razie zbiegu tytułu pracowniczego z innym, pracownik podlega obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym tylko z racji pozostawania w stosunku pracy. 

Zgodnie z art. 8 ust. 2a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, za pracownika, uważa się także osobę wykonującą pracę na podstawie umowy zlecenia lub innej umowy o świadczenie usług, do której zgodnie z Kodeksem cywilnym stosuje się przepisy dotyczące zlecenia albo umowy o dzieło, jeżeli umowę taką zawarł z pracodawcą, z którym pozostaje w stosunku pracy lub jeżeli w ramach takiej umowy wykonuje pracę na rzecz pracodawcy, z którym pozostaje w stosunku pracy.

Tylko zlecając osobie niepozostającej w stosunku pracy z tym pracodawcą, ani też z nim jedynie w stałym stosunku zlecenia nie będzie on płatnikiem, o ile zatrudniany podlegałby obowiązkom w zakresie ubezpieczeń społecznych.

Powyższe wynika z dążenia ustawodawcy do ograniczenia korzystania przez pracodawców z umów cywilnoprawnych celem zatrudnienia własnych pracowników dla realizacji tych samych zadań, które wykonują oni w ramach łączącego strony stosunku pracy, by w ten sposób ominąć ograniczenia wynikające z ochronnych przepisów prawa pracy (m.in. w zakresie reglamentacji czasu pracy) oraz uniknąć obciążeń z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne od tychże umów. 

Objęcie definicją pracownika w ustawie o systemie ubezpieczeń społecznych nie tylko pracowników w znaczeniu, jakie temu pojęciu nadają przepisy Kodeksu pracy, ale także osób zatrudnionych na podstawie umów cywilnoprawnych (agentów, zleceniobiorców, wykonawców dzieła) oznacza jednoczesne rozszerzenie pracowniczego tytułu obowiązkowego podlegania ubezpieczeniom społecznym. 

Z całokształtu unormowań ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych można wysnuć wniosek, że płatnikiem jest osoba fizyczna lub jednostka organizacyjna zobowiązana do comiesięcznego obliczenia, pobrania i przekazania do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych składek na ubezpieczenie ze środków ubezpieczonego oraz własnych lub będących w jego dyspozycji. Jednym z płatników na podstawie art. 4 pkt 2 a ww. ustawy jest pracodawca. W ustawie nie zamieszczono jednak definicji tego pojęcia. Dlatego należy stosować termin „pracodawca” w znaczeniu, jakie nadaje mu art. 2 Kodeksu pracy. W myśl tego przepisu pracodawcą jest osoba fizyczna oraz jednostka organizacyjna, nawet nieposiadająca osobowości prawnej, jeśli zatrudnia ona pracowników. Tak zdefiniowany pracodawca powinien być płatnikiem składek wszystkich pracowników, w tym także pracowników pozostających z nim w stosunku pracy i jednocześnie wykonujących na jego rzecz pracę w ramach umów cywilnoprawnych.

Dlatego w przedstawionym stanie faktycznym spółka „Pills Spółka z o.o.” jako pracodawca – zatrudniający - zarówno na podstawie umowy o pracę jak i umowy zlecenia – jest zobowiązana do odprowadzania składek na ubezpieczenie społeczne biorąc jako podstawę obie umowy zawarte z panią Jolantą.

Może zaoszczędzimy Ci czasu? Może podejmiesz szybciej lepszą decyzję?
przekaż darowiznę Pomóż młodym mikro firmom.

6% od dochodu - odlicza płatnik podatku od osób fizycznych
10% od dochodu - odlicza płatnik podatku od osób prawnych
Dlaczego warto?
Dowód wpłaty jest dokumentem uprawniającym do odliczeń w rocznym zeznaniu podatkowym (podstawa - Ustawa o PIT)

 
Akademia Liderów Fundacja dr Bogusława Federa
Przedsiębiorczość i Innowacje
Rozwijamy Mikro Firmy

Pomóż Nam Działać Szybciej !
Przekaż ico-1procent-min Wpisz KRS 0000318482

Porady i wzory dokumentów przygotowywane na zlecenie Fundacji Akademii Liderów w ramach nieodpłatnej działalności pożytku publicznego są finansowane z 1 % Podatku otrzymanego od użytkowników serwisu.

Porady i wzory dokumentów opracowywane na zlecenie Fundacji przez zespól prawników Kancelarii Juris są zgodne z obowiązującym prawem i podlegają ochronie prawa autorskiego.
Zarządzający serwisem Mikroporady.pl nie odpowiadają za opinie i poglądy autorów.

 
 

Pomóż Nam Działać Szybciej. Jeśli nie My razem, to kto? Bo kiedy, jeśli nie teraz?

Mikroporady.pl w miesiącu odwiedza ponad 40000 unikalnych użytkowników

Przekaż ico-1procent Podatku PIT

KRS: 0000318482 - Wpisz w Deklaracji

Dlaczego warto?

wpłać darowiznę

Odlicz Darowiznę od Dochodu: • do 6% dochodu - osoby fizyczne
• do 10% dochodu - osoby prawne



Wspieraj Mikroporady.pl

Najmniejsze i rodzinne Firmy są najważniejszym „nerwem” naszej gospodarki a mają ograniczony dostęp do fachowej pomocy. My to zmieniamy - przygotowujemy dla nich kompleksowe wsparcie – wzory umów z orzecznictwem i komentarzami, porady, instrukcje,regulaminy, kazusy. W odpowiedzi na przesyłane pytania udzielamy dodatkowych porad, wyjaśnień i interpretacji.

Bez ograniczeń i bezpłatnie, bo chcemy żyć w świecie, gdzie solidarnie wspiera się słabszych. Jest to możliwe dzięki zaangażowaniu ludzi takich jak Ty. Liczy się każda pomoc, jednorazowa wpłata lub comiesięczna.

dalej
 

Zapisz się na Biuletyn

Co tydzień bezpłatny Biuletyn Aktualizacyjny z nowymi wzorami dokumentów, instrukcjami, poradami, przygotowywanymi przez zespół prawników z aktualnym stanem prawnym.

Fundacja Akademia Liderów i Mikroporady ® udzielają pomocy mikro firmom bezpłatnie i bez ograniczeń.
Nie wyświetlamy żadnych reklam, nie pobieramy opłat od użytkowników, nie udostępniamy pozostawionych danych.

 
x

Jeśli czytasz teraz nasze Porady i pomagają, wspomóż nas darowizną 30 zł.