Wielkość tekstu
Kontrast serwisu

Porada: Organizacja przedsiębiorstwa, struktury organizacyjne, zakłady, przedstawicielstwa, oddziały, zakład główny, regulacje wewnętrzne

Działalność gospodarcza - przedsiębiorca

Jeżeli podjąłeś decyzję o rozpoczęciu działalności gospodarczej, a więc chcesz zostać przedsiębiorcą, to oznacza, że utworzysz przedsiębiorstwo (U1). Przedsiębiorca to osoba, czyli inaczej podmiot, który w granicach swojego przedsiębiorstwa będzie prowadził działalność gospodarczą w sposób zorganizowany i ciągły jak to stanowi ustawa z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz.U.2015.584).

Ustawa ta definiuje też działalność gospodarczą, jako zarobkową działalność wytwórczą, budowlaną, handlową, usługową oraz poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywanie kopalin ze złóż. Definiuje też przedsiębiorcę, którym wedle ustawy jest osoba fizyczna, osoba prawna i jednostka organizacyjna niebędąca osobą prawną, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną – wykonująca we własnym imieniu działalność gospodarczą. Za przedsiębiorców uznaje się także wspólników spółki cywilnej w zakresie wykonywanej przez nich działalności gospodarczej.

Trzeba w tym miejscu wyraźnie podkreślić, iż relacja przedsiębiorcaprzedsiębiorstwo to relacja podmiotu względem przedmiotu, jakim jest przedsiębiorstwo, czyli kto? - przedsiębiorca, posiada co? - przedsiębiorstwo, którego jest właścicielem. Przedsiębiorcą może być zgodnie z kodeksem cywilnym osoba fizyczna, osoba prawna i jednostka organizacyjna (np. spółka jawna lub komandytowa) prowadząca we własnym imieniu działalność gospodarczą lub zawodową ( art. 431 k.c.) (KO1). Przedsiębiorstwo może być podzielone na zakłady o różnym stopniu samodzielności ze względu na potrzeby gospodarcze, źródło finansowania i ryzyka rynkowe. Wydzielenie organizacyjne, majątkowo poprawne powinno wynikać rozważenia ryzyk i efektów, jakie ma dać dana struktura. Z jednej strony może być to przedsiębiorstwo wielozakładowe, z drugiej – holding, w którym  np.  jednoosobowa spółka kapitałowa i spółka komandytowa czy komandytowo – akcyjna. Holding, pomimo wielości form i różnorodności definicji, to w uproszczeniu grupa spółek, z których jedna sprawuje kontrolę nad pozostałymi wskutek oddziaływań o charakterze organizacyjnym, kapitałowym lub rzeczowym.

Przedsiębiorstwo

Koniecznym jest w tym miejscu zwrócenie uwagi na kilka cech przedsiębiorstwa, po pierwsze poszczególne jego składniki, czyli mienie, a inaczej aktywa przedsiębiorstwa, muszą pozostawać w funkcjonalnym związku, czyli służyć prowadzeniu działalności gospodarczej, po drugie przedsiębiorstwo, aby istnieć, musi pozostawać w ruchu, co oznacza, że dany zbiór aktywów, przy tym funkcjonalnym powiązaniu, jest zdolny realizować określone zadania, innymi słowy prowadzić działalność wytwórczą, usługową, handlową, wydobywczą. Nie oznacza to oczywiście, że przedsiębiorstwo musi charakteryzować się tym „ruchem” non stop. Może oczywiście nie prowadzić działalności, nie tylko w niedzielę i święta, ale mieć przestoje, działalność może być zawieszona, nie mniej istotny jest ten związek funkcjonalny i takie połączenie (organizacyjne) jego składników majątkowych, które pozwolą w każdej chwili podjąć określoną dla tego przedsiębiorstwa działalność. Mówi się wówczas o zdolności do oferowania produktów, w tym usługowych na rynku.

Przedmiot działalności

Działalność przedsiębiorstw jest określana według pewnej systematyki tzw. PKD (tj. Polskiej Klasyfikacji Działalności), która została określona w załączniku do Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 grudnia 2008r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) (Dz. U. 2007, nr 251, poz. 1885 z późn. zm.). Przedmioty działalności gospodarczej są określane w PKD wg „sekcji”, „ działów”, „grup”, „ klas” oraz „podklas”, tak więc jeśli prowadzisz działalność polegającą np. na produkcji piwa, to Twoją sekcją jest sekcja C (przetwórstwo przemysłowe), dział 11 (produkcja napojów), grupa 11.0, klasa 11.05 (produkcja piwa), zaś podklasa 11.05.Z. Przedsiębiorca ma obowiązek określić swój przedmiot działalności, który jest ujawniony w KRS lub CEIDG (patrz szerzej: LINK: porada Podejmuję działalność gospodarczą).

Tak więc przedsiębiorstwo jest również identyfikowane przez przedmiot swojej działalności, która może być zróżnicowana i wielorodzajowa. Oznacza to, że jedno przedsiębiorstwo jako zorganizowana całość majątku produktywnego przedsiębiorcy może mieć działalność produkcyjną w zakresie np. mebli, działalność usługową np. w zakresie usług przewozowych wreszcie może prowadzić również działalność wydobywczą, czyli np. posiadać kamieniołomy, czyli inaczej zakład kruszywa. Jest to związane z faktem, iż polskie prawo zakłada jednolitość przedsiębiorstwa, innym słowem - jeden przedsiębiorca to jedno przedsiębiorstwo. Jeżeli przedsiębiorca posiadający warsztat napraw samochodów na Śląsku, nabędzie na Mazurach hodowlane stawy rybne, to włączy przedsiębiorstwo rybackie w skład swojego przedsiębiorstwa, które będzie prowadziło dwa rodzaje działalności i w istocie zostanie wymuszona struktura organizacyjna wielozakładowa. Jednak, ze względu na określone ryzyka, sposób zarządzania i finansowania, przedsiębiorca może wydzielić zakład kruszywa w jednoosobową spółkę z o.o., a przedsiębiorstwo rybackie prowadzić jako komplementariusz w spółce komandytowej z pasywnym inwestorem finansującym. Taki inwestor będzie komandytariuszem uczestniczącym w zysku proporcjonalnie do wkładu rzeczywiście wniesionego do spółki (chyba że umowa spółki stanowić będzie inaczej), jednak nie będzie mógł reprezentować spółki, chyba że jako pełnomocnik. Co do zasady komandytariusz nie ma też prawa ani obowiązku prowadzenia spraw spółki, ale w tym przypadku, umowa spółki może  stanowić inaczej.

Siedziba – zarząd- zakład główny

W tym miejscu trzeba zasygnalizować, iż to, że jednostkę organizacyjną odrębnie zlokalizowaną nazwiemy zakładem, czy oddziałem nie przesądza o formach, zakresie i sposobie jej wydzielenia, o tym będzie dalej. Łatwo można też zauważyć na tym przykładzie, iż jeżeli będziemy jedną działalność, prowadzili jako zakład  na Śląsku, a drugą na Mazurach to bądź musimy zdefiniować, czyli określić, która z jednostek jest zakładem głównym, a więc druga podporządkowanym, albo też utworzyć trzecią jednostkę tzw. „zarząd przedsiębiorstwa”, który z kolei może mieścić się np. w Warszawie, i funkcjonować pod nazwą „Biuro zarządu przedsiębiorstwa X” bądź też „Przedsiębiorstwo X administracja i zarząd”. Nie chodzi tu o „zarząd” w rozumieniu zarządu spółki kapitałowej, bądź fundacji, lecz jako zarząd w rozumieniu funkcjonalnym siedziby (miejsca) sprawowania zarządu całością przedsiębiorstwa. Tak więc będzie to miejsce w którym, pod określonym adresem w siedzibie przedsiębiorstwa funkcjonować będą osoby uprawnione do reprezentacji i prowadzenia spraw przedsiębiorstwa. Może to być jego właściciel - przedsiębiorca, który samodzielnie prowadzi przedsiębiorstwo na podstawie wpisu do ewidencji etc. może to być siedziba dyrektora naczelnego bądź upoważnionego i uprawnionego jako kierownika zakładu pracy i osoby sprawującej zarząd, w rozumieniu bycia przełożonym pracowników i uprawnionym do prowadzenia spraw, czyli wykonywania zarządu przedsiębiorstwem. Wreszcie może to być siedziba wspólnika, bądź wspólników uprawnionych do prowadzenia spraw i reprezentacji spółki jawnej, komandytowej czy komandytowo – akcyjnej. Jeżeli natomiast siedzibą przedsiębiorcy, a więc i przedsiębiorstwa będzie zakład główny tzn. że w tym zakładzie mieści się siedziba zarządu całego przedsiębiorstwa bez względu na lokalizację innych ewentualnych zakładów, oddziałów, przedstawicielstw. Nie trzeba też wykazywać przestrzennie lokalizacji w różnych miejscowościach kraju aby mówić o strukturze wielozakładowej, może to też być jedna miejscowość, w której jeden zakład np. ogrodnictwa będzie zlokalizowany na peryferiach, drugi zakład w postaci sklepu ogrodniczego w mieście, a adres siedziby zarządu będzie jeszcze inny np. w biurowcu w którym można było pozyskać, eleganckie recepcje dla siedziby przedsiębiorcy i jego zarządu. W przypadku holdingu musimy wybrać, która z siedzib jednostek mających samodzielność prawną i funkcjonalną pod swoimi adresami będzie też siedzibą holdingu (grupy), a więc w praktyce – funkcjonowania zarządu całością. Będzie to miejsce, w którym właściciel, ma swoją siedzibę, skąd sprawuje zarząd holdingiem. Może być to siedziba spółki dominującej.

Jednostki organizacyjne – samodzielne stanowiska - dział

W rzeczywistości, także mikro i mali przedsiębiorcy mają różne lokalizacje dla różnych elementów jednostek swojego przedsiębiorstwa, które najczęściej nie oznaczają odrębnych zakładów. Mogą to być różne jednostki organizacyjne, czy też inaczej mówiąc „jednostki ruchu przedsiębiorstwa” wchodzące w skład realizowanego procesu powstawania produktu i wprowadzania go na rynek, dotyczy to tak działalności produkcyjnej jak i usług czy handlu. Przykładowo przedsiębiorca, który zlokalizował swoją siedzibę wręcz w swoim domu mieszkalnym wyodrębniając w tym celu 2 pokoje na parterze, pod adresem tej siedziby w jej lokalizacji funkcjonuje sam jako „zarząd” i ma tylko magazyn części, materiałów i towarów w odrębnych zabudowaniach na tej posesji. Natomiast zakład ogrodniczy lub szklarnie na obrzeżach miasta i sklep w centrum, w którym przedsiębiorca prowadzi działalność handlową (przykładowo tylko produktów z tej działalności ogrodniczej), produktami np. chemicznymi czy spożywczymi, lecz wyłącznie jako punkt sprzedaży detalicznej produktów z produkcji własnego przedsiębiorstwa, a więc nie inną, działalność handlową to sklep ten jest tylko etapem wprowadzania produktu na rynek, z własnej produkcji ogrodniczej.  Jednakże, jeżeli do tego punktu sprzedaży -sklepu wprowadzimy towary niepochodzące z własnej produkcji to będziemy musieli już zgłosić odrębny przedmiot działalności polegający na handlu detalicznym, albo detaliczno- hurtowym, określonych produktów. Będziemy wówczas, jako odrębną działalność tylko nabywać towary celem ich sprzedaży na rynku detalicznym, bądź hurtowym. Będzie to wówczas nabywanie towarów celem ponownego wprowadzenia do obrotu w farmie odrębnej jednostki organizacyjnej dla działalności handlowej (patrz szczegółowo regulamin organizacyjny, oraz regulamin zarządzania).


Może zaoszczędzimy Ci czasu? Może podejmiesz szybciej lepszą decyzję?
przekaż darowiznę Pomóż młodym mikro firmom.

6% od dochodu - odlicza płatnik podatku od osób fizycznych
10% od dochodu - odlicza płatnik podatku od osób prawnych
Dlaczego warto?
Dowód wpłaty jest dokumentem uprawniającym do odliczeń w rocznym zeznaniu podatkowym (podstawa - Ustawa o PIT)

 
Akademia Liderów Fundacja dr Bogusława Federa
Przedsiębiorczość i Innowacje
Rozwijamy Mikro Firmy

Pomóż Nam Działać Szybciej !
Przekaż ico-1procent-min Wpisz KRS 0000318482

Porady i wzory dokumentów przygotowywane na zlecenie Fundacji Akademii Liderów w ramach nieodpłatnej działalności pożytku publicznego są finansowane z 1 % Podatku otrzymanego od użytkowników serwisu.

Porady i wzory dokumentów opracowywane na zlecenie Fundacji przez zespól prawników Kancelarii Juris są zgodne z obowiązującym prawem i podlegają ochronie prawa autorskiego.
Zarządzający serwisem Mikroporady.pl nie odpowiadają za opinie i poglądy autorów.

 
 

Pomóż Nam Działać Szybciej. Jeśli nie My razem, to kto? Bo kiedy, jeśli nie teraz?

Serwis Mikroporady.pl od ponad 2 lat cotygodniowo wysyła 2 biuletyny aktualizacyjne z nowymi wzorami dokumentów i poradami do 60.000 zarejestrowanych użytkowników

Przekaż ico-1procent Podatku PIT

KRS: 0000318482 - Wpisz w Deklaracji

Dlaczego warto?

przekaż darowiznę

• do 6% dochodu - osoby fizyczne
• do 10% dochodu - osoby prawne

Przekaż darowiznę on-line:

dalej
Wypełnienie pól oznaczonych gwiazdką (*) jest obowiązkowe.
 

Zapisz się na Biuletyn

Co tydzień bezpłatny Biuletyn Aktualizacyjny z nowymi wzorami dokumentów, instrukcjami, poradami, przygotowywanymi przez zespół prawników z aktualnym stanem prawnym.

Fundacja Akademia Liderów i Mikroporady ® udzielają pomocy mikro firmom bezpłatnie i bez ograniczeń.
Nie wyświetlamy żadnych reklam, nie pobieramy opłat od użytkowników, nie udostępniamy pozostawionych danych.

 
x

nekrolog