Wielkość tekstu
Kontrast serwisu

Nowa ustawa o prawach konsumenta - część szósta

Wyłączenie odpowiedzialności przedsiębiorcy za rękojmię oraz uprawnienia kupującego wynikające z rękojmi
W kolejnym już news'ie dotyczącym nowej Ustawy o prawach konsumenta, wchodzącej w życie 25 grudnia 2014 r., przedstawiamy zasady wyłączenia odpowiedzialności przedsiębiorcy za rękojmię. Przedstawiamy również, jakie uprawnienia przysługują kupującemu na podstawie rękojmi, w przypadku, gdy okaże się, że rzecz ma wady, kiedy z tych uprawnień może on skorzystać, a kiedy uprawnienia te są ograniczone.

1. Zwolnienie z odpowiedzialności z tytułu rękojmi.

1.1. Co do zasady, sprzedawca jest zwolniony od odpowiedzialności z tytułu rękojmi, jeżeli kupujący (bez względu na to, czy jest przedsiębiorcą czy konsumentem) wiedział o wadzie w chwili zawarcia umowy.

1.2. W przypadku sprzedaży rzeczy oznaczonych co do gatunku (np. warzywa, zabawki, inne produkty niezindywidualizowane co do tożsamości, np. nieposiadające indywidualnych numerów lub jednostkowe, np. obraz) albo rzeczy mających powstać w przyszłości, sprzedawca jest zwolniony od odpowiedzialności z tytułu rękojmi, jeżeli kupujący wiedział o wadzie w chwili wydania rzeczy. Do czasu wejścia w życie nowej ustawy o prawach konsumenta, regulacja ta (art. 557 § 2 k.c.) nie rozróżniała podziału na kupujących – przedsiębiorców i konsumentów. Od 25 grudnia 2014 r., w przypadku gdy kupującym rzecz oznaczoną co do gatunku lub rzecz mającą powstać w przyszłości jest konsument zwolnienie z odpowiedzialności z tytułu rękojmi w stosunkach z konsumentem będzie miało jedynie miejsce, gdy konsument wiedział o wadzie rzecz w chwili zawarcia umowy (zasada ogólna z art. 557 § 1 k.c.). Dlatego też konsument nie ma obowiązku z zapoznaniem się ze stanem rzeczy w chwili jej wydania, gdyż istotny dla odpowiedzialności przedsiębiorcy jest moment zawarcia umowy.

1.3. Dodatkowo, nowa ustawa o prawach konsumenta wprowadza do kodeksu cywilnego przepis art. 557 § 3, który stanowi, iż sprzedawca nie jest odpowiedzialny względem kupującego będącego konsumentem za to, że rzecz sprzedana nie ma właściwości wynikających z publicznych zapewnień, jeżeli zapewnień tych nie znał ani, oceniając rozsądnie, nie mógł znać albo nie mogły one mieć wpływu na decyzję kupującego o zawarciu umowy sprzedaży, albo gdy ich treść została sprostowana przed zawarciem umowy sprzedaży. Chodzi tutaj o zapewnienia np. producenta o właściwości rzeczy, nieznane sprzedawcy (właściciela sklepu) np. w serwisach społecznościowych czy w ulotkach. To sprzedawca będzie musiał wykazać, iż zapewnień takich nie znał, a konsument, iż zapewnienia te miały wpływ na jego decyzję co do zakupu konkretnego towaru.

2. Uprawnienia kupującego wynikające z rękojmi.

Kupujący, na podstawie rękojmi, gdy okaże się, że towar posiada wady fizyczne, dotychczas może:

- żądać obniżenia ceny,

- żądać naprawy towaru,

- żądać wymiany towaru na nowy,

- odstąpić od umowy.

Najczęściej, w przypadku zgłoszenia roszczenia z tytułu rękojmi, sprzedawcy w pierwszej kolejności proponują naprawę rzeczy, a gdy jest to niemożliwe, wymieniają ją na nową. Tym samym uprawnienie do odstąpienia od umowy wygasa (art. 560 § 1 k.c.).

Nowa ustawa o prawach konsumenta wprowadza wiele rozszerzeń, które mają na celu, przede wszystkim, dać większą swobodę wyboru dla kupujących co do sposobu realizacji ich uprawnień. Z drugiej strony, wprowadzone są również pewne ograniczenia dotyczące kupujących. Przedstawiamy je dalej. 

3. Nowe uprawnienia konsumenta.

Nowa ustawa wprowadza dodatkowe rozróżnienie uprawnień przysługujących kupującym – konsumentom. Od 25 grudnia 2014 r., na podstawie art. 560 § 2 k.c., konsumenci, mogą żądać wymiany rzeczy na wolną od wad, zamiast zaproponowanej przez sprzedawcę naprawy i odwrotnie – gdy sprzedawca proponuje wymienić rzecz na wolną od wad, kupujący konsument może żądać usunięcia wady, chyba że doprowadzenie rzeczy do zgodności z umową w sposób wybrany przez kupującego (konsumenta) jest niemożliwe albo wymagałoby nadmiernych kosztów w porównaniu ze sposobem proponowanym przez sprzedawcę. Przy ocenie nadmierności kosztów uwzględnia się wartość rzeczy wolnej od wad, rodzaj i znaczenie stwierdzonej wady, a także bierze się pod uwagę niedogodności, na jakie narażałby kupującego inny sposób zaspokojenia.

W związku z powyższym, od 25 grudnia 2014 r.  konsument będzie decydował o sposobie doprowadzenia towaru do stanu zgodnego z umową, a sprzedawca nie będzie mógł dobrowolnie narzucić mu odmiennego rozwiązania lub ograniczyć wyboru.

4. Ograniczenie sprzedawcy co do wyboru sposobu doprowadzenia rzeczy do stanu zgodnego z umową.

Zgodnie z nowym brzmieniem art. 560 § 1 k.c., jeżeli kupujący złoży oświadczenie o obniżeniu ceny bądź o odstąpieniu od umowy, sprzedawca nie może zaproponować wymiany bądź naprawy rzeczy, jeżeli rzecz była już naprawiona lub wymieniona. Nie jest tu istotne, czy wada po raz drugi ujawniła się w tej samej części rzeczy oraz czy pierwsza wymiana lub naprawa nastąpiła z tej samej przyczyny.

Wskazujemy również na orzeczenie Sądu Najwyższego, zgodnie z którym usunięcie wadliwości fizycznej rzeczy przez naprawę określonego jej elementu zamiast jego wymiany na nowy wchodzi w grę tylko wówczas, gdy rzecz nie traci na skutek tego na wartości użytkowej i sprawności[1].

5. Ograniczenia kupującego do skorzystania z uprawnień wynikających z rękojmi.

Co do zasady, sprzedawca może odmówić doprowadzenia (naprawy) rzeczy do stanu zgodnego z umową lub wymiany, jeżeli wymiana bądź naprawa byłaby niemożliwa albo w porównaniu z drugim możliwym sposobem doprowadzenia do zgodności towaru z umową wymagałoby to nadmiernych kosztów. Na podstawie nowego brzmienia art. 561 § 3 k.c., gdy kupującym jest inny przedsiębiorca (umowa dwustronnie profesjonalna), sprzedawca może odmówić również wymiany rzeczy na wolną od wad lub usunięcia wady, jeżeli koszty zadośćuczynienia temu obowiązkowi przewyższają cenę rzeczy sprzedanej.

Dodatkowo, na podstawie nowego art. 560 § 4 k.c., nie będzie można odstąpić od umowy, w przypadku, gdy wada rzeczy jest nieistotna. Zgodnie z poglądami doktryny, niezgodność towaru z umową jest istotna, jeśli towar ten nie odpowiada powszechnym, rozsądnym i uzasadnionym oczekiwaniom, obejmującej ewentualnie indywidualnie uzgodnione, szczególne przeznaczenie towaru lub na podstawie zwykłego przeznaczenia i właściwości tego rodzaju towaru lub też zapewnień (reklamy) producenta, importera lub sprzedawcy, co do cech i właściwości towaru. Przy ocenie istotności niezgodności należy także brać pod uwagę tak funkcjonalność i użyteczność towaru, jak i jego walory estetyczne, jeśli wynikają ze szczególnego lub zwykłego przeznaczenia towaru[2].

Należy również wskazać, iż przepisy kodeksu cywilnego obowiązujące do 25 grudnia 2014 r. wprowadzały rozróżnienie w przypadku rzeczy oznaczonych co do gatunku i rzeczy oznaczonych co do tożsamości. Gdy przedmiotem sprzedaży była rzecz oznaczona co do tożsamości, kupujący mógł jedynie żądać usunięcia wad, wyznaczając w tym celu sprzedawcy odpowiedni termin pod rygorem odstąpienia od umowy. Nowe przepisy takiego ograniczenia nie  przewidują.

 

Podstawa prawna:

- Ustawa z dnia 30 maja 2014 r. o prawach konsumenta (tj. Dz. U. 2017, poz. 683)

- Kodeks cywilny z dnia 23 kwietnia 1964 r. (tj. Dz. U. 2017, poz. 459)

 

[1]     Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 7 stycznia 2009 r., sygn. akt II CSK 399/08

[2]     tak: E. Gniewek, P. Machnikowski, Kodeks cywilny. Komentarz, wyd. 6, Warszawa 2014, komentarz do art. 560 

Może zaoszczędzimy Ci czasu? Może podejmiesz szybciej lepszą decyzję?
przekaż darowiznę Pomóż młodym mikro firmom.

6% od dochodu - odlicza płatnik podatku od osób fizycznych
10% od dochodu - odlicza płatnik podatku od osób prawnych
Dlaczego warto?
Dowód wpłaty jest dokumentem uprawniającym do odliczeń w rocznym zeznaniu podatkowym (podstawa - Ustawa o PIT)

 
Akademia Liderów Fundacja dr Bogusława Federa
Przedsiębiorczość i Innowacje
Rozwijamy Mikro Firmy

Pomóż Nam Działać Szybciej !
Przekaż ico-1procent-min Wpisz KRS 0000318482

Porady i wzory dokumentów przygotowywane na zlecenie Fundacji Akademii Liderów w ramach nieodpłatnej działalności pożytku publicznego są finansowane z 1 % Podatku otrzymanego od użytkowników serwisu.

Porady i wzory dokumentów opracowywane na zlecenie Fundacji przez zespól prawników Kancelarii Juris są zgodne z obowiązującym prawem i podlegają ochronie prawa autorskiego.
Zarządzający serwisem Mikroporady.pl nie odpowiadają za opinie i poglądy autorów.

 
 

Pomóż Nam Działać Szybciej. Jeśli nie My razem, to kto? Bo kiedy, jeśli nie teraz?

Serwis Mikroporady.pl od ponad 2 lat cotygodniowo wysyła 2 biuletyny aktualizacyjne z nowymi wzorami dokumentów i poradami do 60.000 zarejestrowanych użytkowników

Przekaż ico-1procent Podatku PIT

KRS: 0000318482 - Wpisz w Deklaracji

Dlaczego warto?

przekaż darowiznę

• do 6% dochodu - osoby fizyczne
• do 10% dochodu - osoby prawne

Przekaż darowiznę on-line:

dalej
Wypełnienie pól oznaczonych gwiazdką (*) jest obowiązkowe.
 

Zapisz się na Biuletyn

Co tydzień bezpłatny Biuletyn Aktualizacyjny z nowymi wzorami dokumentów, instrukcjami, poradami, przygotowywanymi przez zespół prawników z aktualnym stanem prawnym.

Fundacja Akademia Liderów i Mikroporady ® udzielają pomocy mikro firmom bezpłatnie i bez ograniczeń.
Nie wyświetlamy żadnych reklam, nie pobieramy opłat od użytkowników, nie udostępniamy pozostawionych danych.