Wielkość tekstu
Kontrast serwisu
Bezpłatny Program PIT 2017

Pomocne definicje

Wszystkie A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z
TerminDefinicja
Kara umowna

Hasła powiązane: zobowiązanie, odpowiedzialność kontraktowa

Kara umowna uregulowana w art. 483 i n. k.c. jest swoistego rodzaju zryczałtowanym odszkodowaniem za nienależyte wykonanie umownego zobowiązania niepieniężnego i jeżeli strony nie postanowiły inaczej, zastępuje to odszkodowanie. „Swoistość” tego odszkodowana polega na jego uprzednim skonkretyzowaniu co do wartości pieniężnej. Strony bowiem, przy zawarciu umowy określają z góry karę umowną na wypadek niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania przez dłużnika i kara ta ma na celu rekompensatę negatywnych konsekwencji spowodowanych niewykonaniem albo nienależytym wykonaniem zobowiązania. Nienależyte wykonanie zobowiązania obejmuje zaś zachowanie terminu, miejsca i sposobu czy też jakości świadczenia. Kara umowna może zostać zastrzeżona na wypadek niewykonania zobowiązania, nienależytego wykonania zobowiązania w ogólności, a także konkretnych wskazanych w umowie uchybień w zakresie sposobu wykonania zobowiązania. Określenie rodzaju naruszenia zobowiązania może nastąpić więc przez wskazanie na „niewykonanie" lub „nienależyte wykonanie zobowiązania" albo przez precyzyjny opis konkretnych przykładów niespełnienia świadczenia lub jego spełnienia nienależytego. Oznaczenia naruszeń implikujących zapłatę kary umownej mogą być różne - od wskazania zwłoki dłużnika, aż po enumeratywne wyliczenie konkretnych uchybień w zakresie wykonania zobowiązania, np. braki ilościowe lub jakościowe przedmiotu świadczenia. Dopuszczalne jest również zastrzeżenie kary umownej, która będzie się należeć wierzycielowi w razie „poważnego" lub „rażącego" naruszenia zobowiązania.[1]

Jeżeli strony inaczej nie postanowią, obowiązek zapłaty karu i jej wysokość będzie niezależna od skonkretyzowanej przyszłej szkody majątkowej wierzyciela, w tym znaczeniu, że na uprawnionym do żądania jej zapłaty, spoczywać będzie jedynie obowiązek wykazania przesłanek istnienia możliwości naliczenia kary umownej. Należy pamiętać, iż  zgodnie z art. 483 § 1 k.c. niedopuszczalne jest zastrzeżenia kary umownej co do zobowiązania pieniężnego.

Zakres odpowiedzialności z tytułu kary umownej pokrywa się z zakresem odpowiedzialności dłużnika za niewykonanie lub nienależyte wykonanie zobowiązania (art. 471 k.c.), a co za tym idzie przesłanki obowiązku zapłaty kary umownej ocenia się przez pryzmat ogólnych przesłanek odpowiedzialności odszkodowawczej. Na dłużniku ciąży domniemanie winy za niewykonanie lub nienależyte wykonanie zobowiązania, od odpowiedzialności może zatem zwolnić się, jeśli wykaże, że nastąpiło to z przyczyn, za które odpowiedzialności nie ponosi.

Podstawa prawna:

Ustawa z 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz.U.2014.121 z późn. zm.)

 

[1]Wyrok Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 28 maja 2014 r., sygn. akt I ACa 224/14

 

Kierowanie

Proces planowania, organizowania, przewodzenia i kontrolowania działalności członków organizacji oraz wykorzystania wszystkich innych jej zasobów dla osiągniecia ustalonych celów:

  • planowanie – wskazuje, że kierownicy z góry ustalają cele i działania, zazwyczaj oparte na wybranej metodzie, planie czy logice a nie na przeczuciu,
  • organizowanie – mówi o koordynacji ludzkich i materialnych zasobów organizacji. Efektywność organizacji zależy od jej umiejętności gospodarowania zasobami dla osiągnięcia celów: im bardziej będzie zintegrowana i skoordynowana praca w organizacji, tym większe będą efekty. Częścią pracy kierownika jest osiągnięcie takiej koordynacji.
  • przewodzenie – określa, w jaki sposób kierownik kieruje podwładnymi wpływa na nich, doprowadzając do tego, by inny wykonywali potrzebna zadania.
  • kontrolowanie – oznacza, że kierownik stara się zapewnić to, by organizacja zmierzała do określonych celów.

Zobacz:
Kazus: domniemanie w świetle odpowiedzialności członków zarządu spółki z o.o. za zobowiązania spółki

Klauzule abuzywne
Konkurencja

Obejmuje wszystkie bieżące i potencjalne kontroferty i substytuty, które nabywca może brać pod uwagę. Liczba sprzedawców oraz stopień jednorodności lub zróżnicowania produktu czy usługi pozwala na wyodrębnienie czterech struktur:

- czysty monopol – kiedy określony produkt lub usługę w danym kraju lub na danym obszarze zapewnia jedna firma (np. lokalna elektrownia lub gazownia),

- oligopol - niewielka liczba zazwyczaj wielkich firm wytwarzających produkty zarówno bardzo zróżnicowane, jak i standardowe (np. producenci stali, benzyny).

- konkurencja monopolistyczna – wielu konkurentów jest w stanie różnicować swoje oferty w całości lub częściowo (np. restauracje, salony kosmetyczne).

- konkurencja doskonała – wielu konkurentów oferujących te same produkty lub usługi (np. giełda papierów wartościowych, giełda towarowa).

Zobacz:
News: rządowa propozycja zmiany stawki w podatku od osób prawnych - obniżenie z poziomu 19 % na 15 %
Kazus: naruszenie cudzego prawa ochronnego na dany znak towarowy poprzez jego użycie w linkach i tzw. metatagach
Przedsiębiorco co nowego w prawie – projektowana zmiana niektórych ustaw w celu poprawy otoczenia prawnego przedsiębiorców

Konkurencja monopolistyczna

Teoretyczna forma rynku zaproponowana i pierwotnie analizowana przez amerykańskiego ekonomistę Edwarda Chamberlina, a później rozwinięta przez angielską ekonomistkę Joan Robinson. Posiada cechy zarówno monopolu jak i konkurencji. Konkurencja monopolistyczna charakteryzuje się tym, że na rynku współzawodniczy wiele przedsiębiorstw, istnieją bariery wejścia i bariery wyjścia, jednak są one niewielkie. Z drugiej strony produkty wytwarzane przez firmy są niejednorodne, dzięki czemu krzywa popytu na produkt każdej z firm jest malejąca. Jest to cecha charakterystyczna dla monopolu i różni się od konkurencji doskonałej, gdzie krzywa popytu jest pozioma. Mimo że firmy produkują zróżnicowane produkty, zakłada się, że struktura ich kosztów jest jednakowa.

Konkurencja wolna

Typ konkurencji, w której znaczna liczba sprzedawców konkuruje, oferując podobne produkty, żaden nie wywiera większego wpływu na sytuację rynkową, przy biernej postawie państwa, nie zakłócającego samoczynnych procesów rynkowych własnymi działaniami lub ograniczeniami na inne podmioty gospodarcze. Termin wolna konkurencja używany był w teorii ekonomii do określenia modelu rozwoju przemysłu w Europie w XIX w. Na początku obecnego wieku zastąpiono go mianem konkurencji doskonałej (J.Robinson), precyzując dokładniej jej cechy: brak wpływu pojedynczych sprzedawców i nabywców na kształtowanie się cen rynkowych (są oni wszyscy cenobiorcami), łatwość - z uwagi na niskie koszty i brak barier technicznych i administracyjnych - wejścia i wycofania się producentów z rynku oraz produkcja i sprzedaż jednorodnych produktów (np. płody rolne).

Konsument

osoba fizyczna dokonującą czynności prawnej nabycia towaru lub usługi niezwiązanej bezpośrednio z jej działalnością gospodarczą lub zawodową.
Kodeks cywilny Art. 22

Zobacz:
Porada: Finansowanie wyposażenia firmy
Nazwa na paragonie fiskalnym
Porada: Inne formy handlu w mikro i małym przedsiębiorstwie
Przykład z życia: znak towarowy
Instrukcja: Jak się ubezpieczyć?
Kazus: Naruszenie dóbr osobistych przedsiębiorcy
Adres siedziby - „wirtualne biuro” - batalia o wirtualne biuro wygrana
Porada: Prawo reklamy w obrocie elektronicznym
Nowa ustawa o prawach konsumenta - część druga
Nowa ustawa o prawach konsumenta - część trzecia
Nowa ustawa o prawach konsumenta - część czwarta
Nowa ustawa o prawach konsumenta - część piąta
Porada: własność intelektualna w e-biznesie
Nowa ustawa o prawach konsumenta - część szósta
Nowa ustawa o prawach konsumenta - część siódma
Nowa ustawa o prawach konsumenta - część ósma
Nowa ustawa o prawach konsumenta - część dziewiąta
Nowa ustawa o prawach konsumenta - część dziesiąta
Nowa ustawa o prawach konsumenta - część jedenasta
Nowa ustawa o prawach konsumenta - część dwunasta
Procedura: Współpraca i przepływ informacji: przedsiębiorca - banki
Procedura: kiedy i jak można informować o konsumentach i kontrahentach na stronie www
Porada: Jak przy zastosowaniu majątkowych praw autorskich i tajemnicy przedsiębiorstwa zabezpieczyć technologie i rozwiązania hi-tech przed wrogim przejęciem
Kazus: obciążenie dłużnika kosztami prowadzenia postępowania windykacyjnego
Metody rozwiązywania sporów pomiędzy przedsiębiorcami (B2B) a także sporów przedsiębiorcy z konsumentem (B2C)
Procedura: pełnomocnictwo i prokura w firmie
Porada: budowanie wizerunku firmy i produktu za pomocą środków technicznych i wizualnych
Procedura: czym jest rejestr dłużników, kiedy możesz do niego trafić i czym to skutkuje
Porada: jak i z jakiej podstawy dochodzić poza sądem swojej wierzytelności od dłużnika?
News: zmiany dotyczące funkcjonowania sklepów internetowych - brak dostosowania się przez przedsiębiorców do obowiązującej ustawy o prawach konsumentach i związane z tym konsekwencje
Kazus: środki posiadane przez Prezesa UOKiK w celu usuwania skutków naruszeń zbiorowych interesów konsumentów
Przedsiębiorco co nowego w prawie – projektowana zmiana niektórych ustaw w celu poprawy otoczenia prawnego przedsiębiorców
Porada: Jakie zmiany musisz wpisać do KRS i jak to zrobić

Kontrakt forward

umowa przedwstępna, z którą jedna ze stron zobowiązuje się do wykonania w terminie kontraktu zobowiązania kupna (przyjmuje długą pozycję), a druga do wykonania obowiązku sprzedaży (krótka pozycja) danego aktywu pierwotnego (np. akcji, obligacji, ropy naftowej) po umówionej cenie.

 

Kontrakt futures

są podobne do kontraktów typu forward. Zasadnicza różnica polega na tym, że są one zawierane wg. standardu (wzoru) i notowane na giełdach towarowych, a przepływ pieniężny pomiędzy stronami następuje nie tylko w dniu wykonania kontraktu, ale po każdej sesji giełdowej, na której nastąpiła zmiana ceny kontraktu (cena futures) Inaczej: Tak jak transakcja forward stanowcza umowa zobowiązująca do kupna-sprzedaży z terminem skuteczności w przyszłości lecz zawierana na rynku giełdowym, a więc o standaryzowanych stałych parametrach (np. na 100 ton miedzi 99%) za wyjątkiem ceny. Standaryzacji podlega też jakość, miejsce przejścia praw i ryzk, czyli miejsce dostawy.

 

Kontrakt nierzeczywisty

strony kontraktu terminowego jednego z ww. rozliczają się w pieniądzu z różnicy umówionej ceny, do ceny dnia wykupu (zamknięcia transakcji) i nie następują pomiędzy nimi żadne inne przesunięcia majątkowe (nie ma dostawy), gdyż przed terminem wykonania nie żądają lub zrzekają się prawa realizacji zobowiązania do sprzedaży, bądź umowa była pod odpowiednim warunkiem (wygasa bez realizacji – z chwilą rozliczenia) albo zawierają umowę zwrotną.

 

 

Pomóż Nam Działać Szybciej. Jeśli nie My razem, to kto? Bo kiedy, jeśli nie teraz?

Mikroporady.pl w miesiącu odwiedza ponad 40000 unikalnych użytkowników

Przekaż ico-1procent Podatku PIT

KRS: 0000318482 - Wpisz w Deklaracji

Dlaczego warto?

przekaż darowiznę

• do 6% dochodu - osoby fizyczne
• do 10% dochodu - osoby prawne

Przekaż darowiznę on-line:

dalej
Wypełnienie pól oznaczonych gwiazdką (*) jest obowiązkowe.
 
x

baner rozlicz pit za 2016 300x300