Wielkość tekstu
Kontrast serwisu

Mikroporady są czymś wyjątkowym. Są jak poradniki na półce każdego polskiego mikro przedsiębiorcy. W świecie Internetu są małym zakamarkiem praktycznej wiedzy, w którym można znaleźć prawie wszystko o prowadzeniu małej firmy.

Aby chronić naszą niezależność, nigdy nie publikowaliśmy i nie będziemy publikować reklam. Utrzymujemy się z darowizn o średniej wysokości 20 zł, w tym także z wpłat z 1% Podatku.

Proszę, pomóż nam zbierać pieniądze i ulepszać Mikroporady. Czytaj więcej...

Kazus: statut syndyka w postępowaniu podatkowym

Przedstawiony poniżej przykład dotyczy w zasadzie likwidacji działalności gospodarczej przez przedsiębiorcę, czego nie życzymy oczywiście żadnemu z Państwa. Jednakże ważne jest by mieć świadomość tego, jaki wpływ na możliwość zarządzania majątkiem (w tym dokonywania czynność prawnych dotyczących tego majątku), sytuację podatnika ma ogłoszenie upadłości likwidacyjnej. Dlatego też w niniejszym kazusie poruszamy przywołane zagadnienia na przykładzie sprawy dotyczącej uprawnienia do skutecznego wystąpienia z wnioskiem o umorzenie odsetek od zaległości podatkowej przedsiębiorcy.

Czy syndyk masy upadłości jest uprawniony zwrócić się skutecznie w imieniu upadłego przedsiębiorcy, z wnioskiem o umorzenie odsetek za zwłokę od zaległości w spłacie zobowiązania podatkowego upadłego przedsiębiorstwa?

Przedstawiony poniżej przykład dotyczy w zasadzie likwidacji działalności gospodarczej przez przedsiębiorcę, czego nie życzymy oczywiście żadnemu z Państwa. Jednakże ważne jest by mieć świadomość tego, jaki wpływ na możliwość zarządzania majątkiem (w tym dokonywania czynność prawnych dotyczących tego majątku), sytuację podatnika ma ogłoszenie upadłości likwidacyjnej. Dlatego też w niniejszym kazusie poruszamy przywołane zagadnienia na przykładzie sprawy dotyczącej uprawnienia do skutecznego wystąpienia z wnioskiem o umorzenie odsetek od zaległości podatkowej przedsiębiorcy

Podstawa prawna:

  • Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r.- Prawo upadłościowe (tj. Dz. U. 2012 r.poz. 1112; dalej p. u.), 
  • Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. 2017, poz. 201, dalej: o.p.)

Rozstrzygnięcie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie1:

„Stroną postępowania podatkowego jest także syndyk, którego rolę w tym postępowaniu wyznaczają przepisy prawa upadłościowego (art. 75, art. 144 ust. 1 i ust. 2). Skoro syndyk dokonuje likwidacji majątku upadłego w celu zaspokojenia wierzycieli przez zapłatę zobowiązań upadłego, to również może on złożyć wniosek o umorzenie odsetek za zwłokę od zaległości z tytułu zaliczki na podatek od zysku upadłego, na podstawie art. 67a § 1 pkt 3 ustawy Ordynacja podatkowa.”

Okoliczności sprawy:

Dnia 3 marca 2011 r. ogłoszono upadłość obejmującą likwidację majątku Spółki „XYZ” Spółka z o.o. Ustanowiony w sprawie syndyk Spółki „XYZ” Spółka z o.o. wystąpił dnia 1 sierpnia 2011 r. z wnioskiem do właściwego Naczelnika Urzędu Skarbowego o umorzenie odsetek za zwłokę od zaległości z tytułu zaliczki na podatek od zysku za lipiec 2010 r.

Organ podatkowy odmówił jednak wszczęcia postępowania w sprawie powołując się na brak podmiotu uprawnionego do wystąpienia z wnioskiem, uznał bowiem, iż syndyk nie jest stroną postępowania podatkowego (na podstawie art. 216 w związku z art. 165a Ordynacji Podatkowej). Organ w uzasadnieniu swojego stanowiska podniósł, iż syndyk jest organem postępowania upadłościowego, ale jako taki, nie jest podatnikiem podatku, lecz podmiotem, który w czasie trwania postępowania upadłościowego odpowiada za realizację wszystkich obowiązków podatnika i płatnika upadłego. 

Syndyk wniósł zażalenie od powyższego postanowienia organu podatkowego. Jednakże właściwy Dyrektor Izby Skarbowej nie uwzględnił zażalenia i utrzymał w mocy postanowienie Organu I instancji wskazując, iż upadły przez ogłoszenie upadłości nie traci prawa własności do swojego majątku, pozostając nadal podatnikiem. Syndyk zaś, działa za upadłego, ale nie będąc podatnikiem nie posiada uprawnień do złożenia wniosku o zastosowanie ulgi w spłacie zobowiązania podatkowego (art. 133 Ordynacji Podatkowej). 

Zagadnienie prawne

Wobec powyżej opisanych okolicznaości sprawy, aby rozsztrzygnąć, czy organy podatkowe miały podstawy do odmowy wszczęcia postępowania na żądanie syndyka masy upadłości, Sąd musiał zbadać w jakim charakterze działa syndyk w sprawie podatkowej oraz jaką w niej pozycję ma upadający przedsiębiorca

Rozwiązanie zagdanienia prawnego

Organy podatkowe odmawiając wszczęcia postępowania na żądanie syndyka podnosiły, iż jako organ postępowania upadłościowego nie jest podatnikiem ani płatnikiem, a to zdaniem organu, w świetle art. 133 Ordynacji podatkowej przesądza, iż nie jest on stroną w postępowaniu podatkowym. Artykuł 133 Ordynacji podatkowej stanowi, iż stroną w postępowaniu podatkowym jest podatnik, płatnik, inkasent lub ich następca prawny, a także osoby trzecie, o których mowa w art. 110-117b, które z uwagi na swój interes prawny żądają czynności organu podatkowego, do której czynność organu podatkowego się odnosi lub której interesu prawnego działanie organu podatkowego dotyczy.

Natomiast wedle art. 75 Prawa upadłościowego: z ogłoszeniem upadłości upadły traci prawo zarządu oraz możliwość korzystania i rozporządzania mieniem wchodzącym do masy upadłości. Wobec czego, to syndyk zarządza majątkiem upadłego, zabezpiecza go przed zniszczeniem, uszkodzeniem lub zabraniem przez osoby postronne oraz likwiduje go. Postępowania sądowe i administracyjne, w tym również podatkowe, dotyczące mieniawchodzącego w skład masy upadłości, mogą być wszczęte i dalej prowadzone jedynie przez syndyka i przeciw niemu (art. 144 p.u.). Przywołany przepis odnosi się zarówno do wszczęcia jak i prowadzenia postępowania.

W orzecznictwie występowały rozbieżności dotyczące wpływu ogłoszenia upadłości na dalszy tok postępowania administracyjnego, w tym podatkowego, jak w opisanym powyżej stanie faktycznym. Jednakże Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 29 stycznia 2010 r. przedstawia jasną odpowiedź na powstające w tym zakresie wątpliwości prawne.

Naczelny Sąd Administracyjny w powyżej wskazanym wyroku podniósł, że w kwestii jaką jest upadłość, przepisy podatkowe i przepisy dotyczące upadłości powinny być interpretowane w sposób wskazujący na ich współzależność. W myśl tego stwierdzenia organy podatkowe nie powinny, jak to miało miejsce w podanym przykładzie, stosować przepisów dotyczących strony w postępowaniu podatkowym zawartych w Ordynacji podatkowej w zupełnym oderwaniu od przepisów Prawa upadłościowego.
Przepisy Prawa upadłościowego wpływają, bowiem na stosowanie przepisów dotyczących stron postępowania podatkowego.

Co prawda ogłoszenie upadłości nie ma wpływu na sam byt organów upadłego i po ogłoszeniu upadłości, upadły zachowuje status podatnika. Syndyk nie jest, więc podatnikiem, jest nim jednak upadły, na rachunek którego (na rzecz którego) syndyk działa. Należy tu przypomnieć przepis art. 144 p.u. i ustanowione na jego podstawie wyłączne uprawnienie do prowadzenia przez syndyka postępowań sądowych i administracyjnych dotyczących masy upadłości. Z tego powodu organy upadłego nie mają uprawnień do skutecznego wystąpienia z wnioskiem o umorzenie odsetek od zaległości zobowiązania podatkowego. Utrata przez upadłego prawa zarządu masą upadłości powoduje jednocześnie utratę legitymacji do występowania w charakterze strony, w postępowaniach dotyczących masy upadłości. Syndyk jest stroną we wszystkich postępowaniach, które mogą wywrzeć wpływ na masę, więc i w postępowaniach podatkowych.2
Reasumując należy uznać znać wobec tego, że stroną postępowania podatkowego jest także syndyk, którego rolę w tym postępowaniu wyznaczają przepisy prawa upadłościowego (art. 75, art. 144 p.u.).

Może zaoszczędzimy Ci czasu? Może podejmiesz szybciej lepszą decyzję?
przekaż darowiznę Pomóż młodym mikro firmom.

6% od dochodu - odlicza płatnik podatku od osób fizycznych
10% od dochodu - odlicza płatnik podatku od osób prawnych
Dlaczego warto?
Dowód wpłaty jest dokumentem uprawniającym do odliczeń w rocznym zeznaniu podatkowym (podstawa - Ustawa o PIT)

 
Akademia Liderów Fundacja dr Bogusława Federa
Przedsiębiorczość i Innowacje
Rozwijamy Mikro Firmy

Pomóż Nam Działać Szybciej !
Przekaż ico-1procent-min Wpisz KRS 0000318482

Porady i wzory dokumentów przygotowywane na zlecenie Fundacji Akademii Liderów w ramach nieodpłatnej działalności pożytku publicznego są finansowane z 1 % Podatku otrzymanego od użytkowników serwisu.

Porady i wzory dokumentów opracowywane na zlecenie Fundacji przez zespól prawników Kancelarii Juris są zgodne z obowiązującym prawem i podlegają ochronie prawa autorskiego.
Zarządzający serwisem Mikroporady.pl nie odpowiadają za opinie i poglądy autorów.

 
 

Pomóż Nam Działać Szybciej. Jeśli nie My razem, to kto? Bo kiedy, jeśli nie teraz?

Serwis Mikroporady.pl od ponad 2 lat cotygodniowo wysyła 2 biuletyny aktualizacyjne z nowymi wzorami dokumentów i poradami do 60.000 zarejestrowanych użytkowników

Przekaż ico-1procent Podatku PIT

KRS: 0000318482 - Wpisz w Deklaracji

Dlaczego warto?

przekaż darowiznę

• do 6% dochodu - osoby fizyczne
• do 10% dochodu - osoby prawne



Określ kwotę i przekaż darowiznę

dalej
 

Zapisz się na Biuletyn

Co tydzień bezpłatny Biuletyn Aktualizacyjny z nowymi wzorami dokumentów, instrukcjami, poradami, przygotowywanymi przez zespół prawników z aktualnym stanem prawnym.

Fundacja Akademia Liderów i Mikroporady ® udzielają pomocy mikro firmom bezpłatnie i bez ograniczeń.
Nie wyświetlamy żadnych reklam, nie pobieramy opłat od użytkowników, nie udostępniamy pozostawionych danych.

 
x

Jeśli czytasz teraz nasze Porady i pomagają, wspomóż nas darowizną 10 zł.